2026 වසර වන විට ශ්‍රී ලංකාව දකුණු ආසියාවේ වේගයෙන්ම වයස්ගත වන ජනගහනයක් සහිත රටක් බවට පත්වෙමින් තිබේ. සංඛ්‍යාලේඛනවලට අනුව 2040 වන විට සෑම සිව්දෙනෙකුගෙන් එක් අයෙකුම වයස අවුරුදු 60 ට වැඩි ජ්‍යෙෂ්ඨ පුරවැසියෙකු වනු ඇත. තාක්ෂණය කොතරම් දියුණු වුවත්, කෘතිම බුද්ධියට (AI) කිසිදා ආදේශ කළ නොහැකි “මානුෂීය හැඟීම් සහ සෙනෙහස” අවශ්‍ය වන ක්ෂේත්‍රවල රැකියා අවස්ථා මේ වන විට 25% කින් පමණ ඉහළ ගොස් තිබේ.

1. AI සහ සෞඛ්‍ය සේවය: කාර්යක්ෂමතාවය vs මානුෂීය ස්පර්ශය

අද වන විට රෝහල්වල දත්ත කළමනාකරණය, රෝග විනිශ්චය සහ බෙහෙත් වට්ටෝරු පරීක්ෂාව වැනි කාර්යයන් AI මගින් ඉතා වේගයෙන් සිදුවේ. නමුත් වැඩිහිටි සත්කාරයේදී (Elderly Care) තාක්ෂණයට කළ නොහැකි දේවල් රැසක් පවතී:

• අනුකම්පාව (Empathy): රෝගී වැඩිහිටියෙකුගේ අතක් අල්ලාගෙන ඔවුන්ට සැනසිලිදායක වදනක් පැවසීමට AI රොබෝවරයෙකුට නොහැක.
• සංකීර්ණ තීරණ ගැනීම: හදිසි අවස්ථාවකදී රෝගියාගේ මානසික තත්ත්වය සහ පවුලේ පසුබිම තේරුම් ගෙන ක්ෂණික තීරණ ගැනීමට මිනිස් මොළයට ඇති හැකියාව අසමසමයි.

2. අලුතින් බිහිවන “ඩිජිටල් සෞඛ්‍ය” රැකියා අවස්ථා

සම්ප්‍රදායික හෙද සේවයෙන් ඔබ්බට ගිය, තාක්ෂණය සහ මානුෂීය සේවය මුසු වූ නව රැකියා කිහිපයක් දැන් ලංකාවේ ජනප්‍රිය වෙමින් පවතී:

• Digital Health Assistants (ඩිජිටල් සෞඛ්‍ය සහායකයින්): වැඩිහිටියන්ගේ නිවෙස්වල ඇති Smart සෞඛ්‍ය උපකරණ පාලනය කරන අතරම ඔවුන්ගේ මානසික සුවතාවය සොයා බලන වෘත්තිකයින්.
• Geriatric Care Coordinators: වැඩිහිටියන්ගේ වෛද්‍ය පරීක්ෂණ, පෝෂණය සහ ව්‍යායාම සැලසුම් AI මගින් සකස් කර ඒවා ප්‍රායෝගිකව ක්‍රියාත්මක කරන සම්බන්ධීකාරකවරුන්.
• Remote Patient Monitors: දුරස්ථව සිට රෝගීන්ගේ සෞඛ්‍ය දත්ත විශ්ලේෂණය කරමින් ඔවුන් සමඟ නිරන්තරයෙන් වීඩියෝ ඇමතුම් හරහා සම්බන්ධ වන සේවා නිලධාරීන්.

3. “Silver Economy” සහ ව්‍යාපාරික අවස්ථා

වැඩිහිටි ජනගහනය ඉලක්ක කරගත් ව්‍යාපාරික ක්ෂේත්‍රය හෙවත් “Silver Economy” ලංකාව තුළ වේගයෙන් වර්ධනය වේ.

• වැඩිහිටියන් සඳහාම වෙන්වූ තාක්ෂණික උපකරණ (Easy-use tablets, Fall detection sensors).
• නිවෙස් වෙත පැමිණ ලබාදෙන වෘත්තීයමය සාත්තු සේවා (Professional Home Nursing).
• වැඩිහිටියන්ගේ හුදකලාව මකාලීමට තාක්ෂණය භාවිතා කරන ප්‍රජා මධ්‍යස්ථාන.

4. ඔබ මේ ක්ෂේත්‍රයට එක්විය යුත්තේ ඇයි?

AI මගින් බොහෝ රැකියා අවදානමට ලක්වුවද, රැකවරණය (Caregiving) යනු කිසිදා යන්ත්‍රවලට නතු නොවන ක්ෂේත්‍රයකි. ඔබ මෘදුකාංග ඉංජිනේරුවෙකු හෝ වෛද්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ අයෙකු වුවද, ඔබේ තාක්ෂණික දැනුම මිනිස් සෙනෙහස සමඟ මුසු කළ හැකි නම්, 2026 වසරේ ඉහළම ඉල්ලුමක් ඇති වෘත්තිකයෙකු වීමට ඔබට හැකි වනු ඇත.