ලෝකයේ බොහෝ ඉතිහාසඥයින් (Historians) කරන්නේ අතීතය හාරා ඇවිස්සීමයි. නමුත් ඊශ්‍රායල ජාතික මහාචාර්ය යුවාල් නෝවා හරාරි ඉතිහාසය දෙස බලන්නේ අතීතය දැනගැනීමට නොව, අනාගතය අනාවැකි කීමටයි.

ඔහුගේ පොත් වන Sapiens, Homo Deus, සහ Nexus ලොව පුරා වැඩියෙන්ම අලෙවි වූයේ නිකම්ම නොවේ. අද අපි මුහුණ දෙන AI අර්බුදය, දත්ත සොරකම් කිරීම් සහ ජාන තාක්ෂණයේ අනතුරු ගැන ඔහු මීට වසර ගණනාවකට පෙර අනතුරු ඇඟවීය.

මෙන්න හරාරි අපට උගන්වන භයානක පාඩම් 3ක්.

1. මිනිසා යනු “හැක්” කළ හැකි සතෙකි (Humans are Hackable Animals)

හරාරිගේ වඩාත්ම ප්‍රසිද්ධ කියමන මෙයයි. ඉතිහාසය පුරාම රජවරුන්ට සහ ඒකාධිපතියන්ට අවශ්‍ය වුණා මිනිසුන්ව පාලනය කරන්න. නමුත් ඔවුන්ට එය සම්පූර්ණයෙන්ම කරන්න බැරි වුණේ ඔවුන්ට අපේ හිත ඇතුල දකින්න තාක්ෂණයක් නොතිබුණු නිසා.

නමුත් හරාරි පවසන පරිදි අද තත්ත්වය වෙනස්.

Biotech (ජීව විද්‍යාව) + Infotech (පරිගණක තාක්ෂණය) = Hackable Human

යම් සමාගමකට හෝ රජයකට ඔබේ “Biometric Data” (ඔබේ හෘද ස්පන්දනය, ඇස්වල චලනය, හෝමෝන මට්ටම්) සහ ඔබේ “Computer Data” (ඔබ අන්තර්ජාලයේ කරන දේ) යන දෙකම ලැබුණොත්, ඔවුන්ට පුළුවන් ඔබට වඩා හොඳින් ඔබව හඳුනාගන්න. ඔබ ඡන්දය දෙන්නේ කාටද, ඔබ ආදරය කරන්නේ කාටද, ඔබට බය හිතෙන්නේ මොනවටද යන්න ඔවුන්ට තීරණය කළ හැක.

2. දෙවියන් බවට පත්වීම (Homo Deus)

ඔහුගේ දෙවන අනාවැකිය වන්නේ අපි Homo Sapiens (නුවණැති මිනිසා) අවධිය පසුකර Homo Deus (දේව මිනිසා) බවට පත්වන බවයි. අතීතයේ අපි දෙවියන්ගෙන් ඉල්ලූ දේවල් දැන් තාක්ෂණය හරහා අපිම ලබා ගන්නවා.

• ලෙඩ නොවී සිටීම.
• සදාකාලික තාරුණ්‍යය.
• ස්වභාවධර්මය පාලනය කිරීම.

නමුත් ඔහු අසන ප්‍රශ්නය මෙයයි: “සියල්ල පාලනය කරන දෙවියන් වැනි මිනිසුන් පිරිසක් බිහි වූ විට, ඉතුරු සාමාන්‍ය මිනිසුන්ට මොකද වෙන්නේ?” ඔවුන් “කෘමීන්” වැනි නොවටිනා පිරිසක් වේවිද?

3. AI යනු පිටසක්වල ජීවියෙකි (Alien Intelligence)

බොහෝ අය හිතන්නේ AI කියන්නේ අපේම දැනුම එකතු කරපු තැනක් කියලා. හරාරි කියන්නේ එය වැරදියි කියලා. AI යනු පෘථිවිය මත බිහි වූ පළමු “අකාබනික බුද්ධිය” (Inorganic Intelligence) යි. එය හරියටම අභ්‍යවකාශයෙන් ආපු පිටසක්වල ජීවියෙක් වගේ.

මීට පෙර ලෝකයේ “කතාන්දර” (Stories) හැදුවේ මිනිස්සු විතරයි. ආගම්, මුදල්, නීතිය මේ ඔක්කොම මිනිස්සු හදපු කතාන්දර. නමුත් දැන් AI වලට පුළුවන් අලුත් කතාන්දර හදන්න. අලුත් ආගම් හදන්න. “මිනිස් සංස්කෘතියේ යතුර” (The Key to Culture) අපි දැන් AI අතට දීලා ඉවරයි.

නිගමනය: බිය නොවන්න, අවදියෙන් සිටින්න.

යුවාල් නෝවා හරාරි මේ දේවල් කියන්නේ අපිව බය කරන්න නෙවෙයි. ඔහු කියන්නේ: “අනාගතය තාම ලියලා ඉවර නෑ.”

තාක්ෂණය නරක නෑ. නරක වන්නේ එය පාවිච්චි කරන විදිහයි. අපි ස්මාර්ට් ෆෝන් එකට ඇබ්බැහි නොවී, අපේ මනස (Mind) දියුණු කරගත්තොත්, අපිට පුළුවන් තාක්ෂණයේ වහලුන් නොවී එහි හාම්පුතුන් වෙන්න.

ඔබ ඊළඟ වතාවේ ෆෝන් එක අතට ගන්නකොට මතක තියාගන්න: “මේක මගේ මෙවලමක්ද? නැත්නම් මම මේකේ ඩේටා පොයින්ට් (Data Point) එකක් විතරද?”