2023-2025 කාලයේ අපි කළේ AI එක්ක “කතා කරන” එක විතරයි. නමුත් 2026 දී AI කියන්නේ නිකම්ම චැට් බොක්ස් එකක් නෙවෙයි; එය ක්‍රියාකාරී සේවකයෙක්.

මෙන්න මේ මොහොතේ ලෝකය වෙනස් කරන ප්‍රධාන AI ප්‍රවණතා 4ක්.

1. Agentic AI: “චැට්බොට්” මිය ගියේය; “ඒජන්ට්” උපත ලැබීය

මෙය තමයි 2026 වසරේ ලොකුම විප්ලවය.

• කලින්: ඔබ ChatGPT ට කිව්වා “මට නිවාඩු ගන්න ලියුමක් ලියලා දෙන්න” කියලා. එයා ලියුම ලියලා දුන්නා. ඔබ ඒක කොපි කරලා ඊමේල් කළා.
• දැන් (Agentic AI): ඔබ කියනවා “මට ලබන සතියේ නිවාඩුවක් ගන්න ඕන” කියලා. එතැන් සිට ක්‍රියාත්මක වන AI ඒජන්තයා (AI Agent), ඔබේ දින දර්ශනය පරීක්ෂා කරලා, බොස්ට ඊමේල් එක යවලා, ඔබේ ටීම් එකට දැනුම් දීලා, අදාළ වැඩ ටිකත් වෙන කෙනෙක්ට පවරනවා.
• The Trend: තනි AI කෙනෙක් වෙනුවට, එකිනෙකා සමඟ කතා කරන “AI කණ්ඩායම්” (Multi-Agent Systems) බිහිවීම. එකෙක් කෝඩ් ලියනකොට, අනිකා ඒක ටෙස්ට් කරනවා.

2. Reasoning Models: “හිතන” යන්ත්‍ර (System 2 Thinking)

අපි මෙච්චර කල් දැක්කේ ප්‍රශ්නය අහපු ගමන් “කට පාඩමින්” වගේ උත්තර දෙන AI මාදිලි. නමුත් දැන් එන්නේ ටිකක් වෙලා අරගෙන, කල්පනා කරලා උත්තර දෙන මොඩල්ස්.

• මොනවද මේ?: OpenAI o-series (o1/o4), Google Gemini 3 Pro සහ DeepSeek-R1 වැනි මාදිලි මීට උදාහරණයි.
• වෙනස: මේවාට පුළුවන් මනුෂ්‍යයෙක් වගේ පියවරෙන් පියවර (Chain-of-Thought) තර්කානුකූලව හිතන්න. ගණිත ගැටළු, විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ සහ සංකීර්ණ කෝඩින් වැඩ සඳහා මේවා අතිශය දක්ෂයි.
• DeepSeek-R1: චීනයෙන් පැමිණි මෙම විවෘත මූලාශ්‍ර (Open Source) මාදිලිය, ඇමරිකානු සමාගම් වලට ලොකු අභියෝගයක් වී තිබෙනවා.

3. Edge AI & SLMs: වලාකුළෙන් පොළොවට (Privacy First)

හැම දේම ඉන්ටර්නෙට් හරහා යවන එකේ අනතුර දැන් මිනිස්සුන්ට තේරිලා තියෙන්නේ. ඒ නිසා ලෝකය දැන් පොඩි AI (Small Language Models – SLMs) පැත්තට හැරිලා.

• මොකක්ද මේ?: අන්තර්ජාලය නැතුව, ඔබේ ලැප්ටොප් එකේ හෝ ෆෝන් එකේම වැඩ කරන AI මොඩල්ස්.
• උදාහරණ: Microsoft Phi-3.5, Meta Llama 3 8B, Google Gemma වැනි මොඩල්ස්.
• වාසිය: ඔබේ දත්ත ඔබේ ළඟම තියෙනවා. වේගවත් සහ ආරක්ෂිතයි. 2026 දී “Micro LLMs” ඔබේ ෆෝන් එකේ බැටරිය කන්නේ නැතුව වැඩ කරන්න පටන් අරන්.

4. AI Video: යථාර්ථය අභියෝගයට ලක්වීම

වීඩියෝ හදන එක දැන් ටයිප් කරනවා වගේ ලේසි වෙලා.

• මොනවද අලුත්?: OpenAI Sora 2, Google Veo, සහ Runway Gen 4.5 වැනි මෙවලම් හරහා දැන් චිත්‍රපට මට්ටමේ (Cinematic) වීඩියෝ හදන්න පුළුවන්.
• විශේෂත්වය: ඉස්සර වගේ විකෘති වෙච්ච අත් කකුල් දැන් එන්නේ නෑ. චරිතවල ස්වභාවය (Character Consistency) වීඩියෝ එක පුරාම එක වගේ තියාගන්න දැන් පුළුවන්.

---

Pariganaka.com Insight: The Final Human Update

මේ ප්‍රවණතා දිහා බලද්දී එක දෙයක් පැහැදිලියි. AI දැන් “Tool” (මෙවලමක්) එකක් නෙවෙයි; එය “Partner” (සහකරුවෙක්) වෙලා. 2026 දී දිනන්නේ AI පාවිච්චි කරන කෙනා නෙවෙයි; AI ඒජන්තයින්ව “කළමනාකරණය” (Manage) කරන කෙනයි.

ඔබ සූදානම්ද ඔබේ අලුත් “ඩිජිටල් සේවකයාට” වැඩ පවරන්න?