අද අප ජීවත් වන්නේ කෘත්රිම බුද්ධිය (AI), ස්වයංක්රීය පද්ධති සහ රොබෝ තාක්ෂණය වේගයෙන් ව්යාප්ත වන යුගයකයි. තාක්ෂණය මෙතරම් බලවත් වන විට, මිනිසා සහ යන්ත්රය අතර ඇති සැබෑ වෙනස කුමක්ද යන්න පිළිබඳ ගැඹුරු සාකච්ඡාවක් “ඩිජිටල් මානුෂවාදය” (Digital Humanism) හරහා කරලියට පැමිණ තිබේ.
මෙම සංකල්පය හුදෙක් තාක්ෂණික විෂයයක් නොව, එය අපගේ අනාගත පැවැත්ම පිළිබඳ දර්ශනයකි.
තාක්ෂණය අපව පාලනය කරනවාද?
බොහෝ විට තාක්ෂණික දියුණුව හමුවේ මිනිසා අසරණ වන බවට මතයක් පවතී. නමුත් ඩිජිටල් මානුෂවාදයේ මූලික පණිවිඩය වන්නේ “තාක්ෂණය නිර්මාණය කළ යුත්තේ මිනිසාගේ අභිමානය සහ වටිනාකම් සුරැකෙන පරිදි” යන්නයි. මෙහිදී ප්රධාන කරුණු කිහිපයක් අවධාරණය කෙරේ:
- මානව කේන්ද්රීය නිර්මාණ: සෑම ඇල්ගොරිතමයක්ම සහ AI පද්ධතියක්ම නිර්මාණය කිරීමේදී මානව හිමිකම්, සමානාත්මතාවය සහ විවිධත්වය මූලික කර ගත යුතුය.
- වගකීම සහ විනිවිදභාවය: AI ඒජන්තයන් (AI Agents) ස්වාධීනව තීරණ ගන්නා විට, එම තීරණවලට වගකිව යුත්තේ කවුද යන්න සහ ඒවා ක්රියාත්මක වන ආකාරය විනිවිද පෙනෙන සුළු විය යුතුය.
- ඩිජිටල් ප්රජාතන්ත්රවාදය: තාක්ෂණය සීමිත පිරිසකගේ බලය තහවුරු කිරීමට නොව, මුළු මහත් මානව සංහතියේම යහපත සහ ප්රජාතන්ත්රවාදී වටිනාකම් ශක්තිමත් කිරීමට භාවිතා කළ යුතුය.
තාක්ෂණික දියුණුව සහ මානව හැඟීම්
අද වන විට අපට AI හරහා ලිපි ලිවීමට, රූප නිර්මාණය කිරීමට හෝ දත්ත විශ්ලේෂණය කිරීමට හැකියාව ඇත. නමුත්:
- මිනිසෙකුට ඇති අනුකම්පාව (Empathy),
- සැබෑ නිර්මාණශීලී චින්තනය,
- සහ සදාචාරාත්මකව හරි වැරැද්ද වටහා ගැනීමේ හැකියාව,
යන්ත්රයකට කිසිදා සම්පූර්ණයෙන් උකහා ගත නොහැක. ඩිජිටල් මානුෂවාදය අපට උගන්වන්නේ යන්ත්රවලට කළ හැකි “වෙහෙසකර” වැඩ කොටස ඒවාට පවරා, මිනිසාට වඩාත් වටිනා නිර්මාණශීලී සහ ආධ්යාත්මික කටයුතුවල නිරත වීමට අවස්ථාව සලසා ගත යුතු බවයි.
ශ්රී ලංකාව සහ ඩිජිටල් මානුෂවාදය
ශ්රී ලංකාව වැනි සංස්කෘතික වටිනාකම් ඉහළ රටක, මෙම සංකල්පය ඉතා වැදගත් වේ. අප තාක්ෂණය වැළඳගත යුත්තේ අපගේ අනන්යතාවය හෝ මානුෂීය බැඳීම් පසෙකලා නොව, ඒවා තවදුරටත් ශක්තිමත් කර ගැනීමටයි. අධ්යාපනය, සෞඛ්යය සහ රාජ්ය සේවය වැනි අංශවලට AI ඇතුළත් කිරීමේදී, “මිනිසා” සැමවිටම එම ක්රියාවලියේ මධ්යයේ තබා ගත යුතුය.
නිගමනය
තාක්ෂණය යනු හුදෙක් මෙවලමක් (Tool) පමණි. එය අපව පාලනය කරන්නෙකු නොව, අපගේ දක්ෂතා වැඩි දියුණු කරන සහායකයෙකු විය යුතුය. ඩිජිටල් මානුෂවාදය අපට මතක් කර දෙන්නේ, කොතරම් “Smart” උපකරණ අප වටා තිබුණද, අවසානයේ වැදගත් වන්නේ අපගේ “මානුෂීය සලකුණ” (Human Touch) බවයි.
පරිගණක.com (pariganaka.com) – තාක්ෂණය සහ මානව වටිනාකම් යා කරන ඔබේ ඩිජිටල් හඬ.
Leave a Reply