අද අප ජීවත් වන්නේ ඉතිහාසයේ පෙර නොවූ විරූ සංධිස්ථානයකයි. එක පැත්තකින් කෘතිම බුද්ධිය (AI) අපගේ බාහිර ලෝකය යන්ත්‍ර මගින් මෙහෙයවන මට්ටමට දියුණු කර ඇත. අනෙක් පැත්තෙන්, ඕෂෝ (Osho) වැනි දාර්ශනිකයන් පෙන්වා දුන් අභ්‍යන්තර නිදහස සහ විඥානය පිළිබඳ අවශ්‍යතාවය වෙන කවරදාටත් වඩා අද දැනෙන්නට පටන් ගෙන තිබේ.

මෙම ලිපියෙන් අප විමසා බලන්නේ, මේ අන්ත දෙක අතර පාලමක් තැනිය හැක්කේ කෙසේද යන්නයි.

1. ගණනය කිරීම (Calculation) සහ නිහඬතාවය (Silence)

AI යනු විශාල දත්ත ප්‍රමාණයක් අකුණු වේගයෙන් ගණනය කළ හැකි “මනසෙහි දිගුවකි”. ඕෂෝට අනුව මිනිස් මනස යනු දත්ත ගබඩා කරන සහ ඒවා සකසන ජීව විද්‍යාත්මක පරිගණකයකි.

• ගැටලුව: මිනිසා තමාගේ මනස (Mind) තුළම සිරවී සිටීමයි.
• විසඳුම: AI මගින් අපගේ තර්කානුකූල වැඩ කොටස භාර ගන්නා විට, මිනිසාට තම මනසින් මිදී නිහඬතාවයට (No-mind) පිවිසීමට වැඩි අවස්ථාවක් හිමි වේ.

“AI විසින් අපට චින්තනයෙන් නිදහස් වීමට මග පාදයි. එවිට අපට ඉතිරි වන්නේ ‘පැවතීම’ (Being) පමණි.”

2. ‘සෝර්බා’ සහ ‘බුද්ධ’ (Zorba the Buddha) සංකල්පය සහ AI

ඕෂෝ සැමවිටම කතා කළේ “සෝර්බා ද බුද්ධා” ගැනයි. එනම් භෞතික ලෝකයේ සැප සම්පත් භුක්ති විඳින අතරම (Zorba), අභ්‍යන්තරිකව බුදුවරයෙකු සේ සාමකාමී වීමයි (Buddha).

• AI හි කාර්යභාරය: AI යනු නූතන ලෝකයේ “සෝර්බා” ගේ මෙවලමයි. එය අපට ධනය, කාර්යක්ෂමතාව සහ පහසුව ලබා දෙයි.
• අපේ කාර්යභාරය: තාක්ෂණය ලබා දෙන ඒ පහසුව තුළ අතරමං නොවී, අපේ අභ්‍යන්තර සාමය (Buddha nature) සොයා යාමයි.

තාක්ෂණය (AI) අපට ජීවත් වීමට අවශ්‍ය පහසුකම් සලසන අතර, ඕෂෝගේ දැක්ම අපට ජීවිතයේ අරුත සොයා ගැනීමට උදවු කරයි.

3. නිර්මාණශීලීත්වයේ අලුත් මානය

බොහෝ දෙනෙක් බිය වන්නේ AI විසින් කලාව සහ නිර්මාණශීලීත්වය අත්පත් කර ගනු ඇතැයි කියාය. නමුත් ඕෂෝ පවසන්නේ සැබෑ නිර්මාණශීලීත්වය යනු මනසින් එන දෙයක් නොව, හදවතින් සහ විඥානයෙන් ගලා එන දෙයක් බවයි.

• AI ට හැකියාව ඇත්තේ: පවතින රටාවන් (Patterns) අනුකරණය කිරීමටයි.
• මිනිසාට හැකියාව ඇත්තේ: කිසිදා නොවූ විරූ, නව්‍ය වූ “දිව්‍යමය” ස්පර්ශයක් නිර්මාණයට එකතු කිරීමටයි.

අප AI මෙවලමක් ලෙස භාවිතා කරමින්, අපගේ අභ්‍යන්තර නිර්මාණශීලීත්වය (Creativity) වඩාත් ඉහළ තලයකට ගෙන යා යුතුය.

4. අවසාන නිගමනය: තාක්ෂණය වහලෙකු කර ගැනීම

ඕෂෝගේ දර්ශනයට අනුව යන්ත්‍රයක් මිනිසා පාලනය නොකළ යුතුය. ඒ වෙනුවට මිනිසා යන්ත්‍රයේ ස්වාමියා විය යුතුය. AI යනු අපගේ බුද්ධිය තියුණු කරන කැඩපතකි. එය අපට පෙන්වා දෙන්නේ අප මනසට වඩා උසස්, සවිඥානික ජීවීන් කොට්ඨාසයක් බවයි.

---

මෙම ලිපිය ඔබේ මූලික දැක්මට ගැලපෙනවාද?

මීළඟ පියවර ලෙස, අපි මෙම ලිපියට ගැළපෙන ආකර්ෂණීය “තේමාවක්” (Theme) හෝ රූප රාමුවක් (Visual concept) යෝජනා කරමුද? එසේත් නැත්නම් මීළඟ (02 වන) ලිපිය වෙත යමුද?