අපි හැමදාම හෙව්වේ “ලේසි” විදිහ.

• පයින් යන්න අමාරු නිසා වාහන හැදුවා.
• ගණන් හදන්න අමාරු නිසා කැල්කියුලේටර් හැදුවා.
• ලිපි ලියන්න අමාරු නිසා දැන් ChatGPT හැදුවා.

මනුෂ්‍ය ඉතිහාසය කියන්නේ “ඝර්ෂණය” (Friction) නැති කිරීමේ කතාවයි. අපේ අරමුණ වුණේ ජීවිතය හැකිතාක් පහසු (Effortless) කරගැනීමයි.

2026 වෙද්දී අපි ඒක ජයගෙන ඉවරයි. දැන් ඔබට පුටුවෙන් නැගිටින්නේ නැතුව කෑම ඇණවුම් කරන්න, රස්සාව කරන්න, සහ විනෝද වෙන්න පුළුවන්.

නමුත් මෙතන ලොකු ප්‍රශ්නයක් තියෙනවා. හැමදේම ලේසි වුණාම, ජීවිතේ “තේරුම” (Meaning) නැති වෙලා යනවා.

“The Final Human Update” එකේදී අප ඉගෙන ගන්නා වැදගත්ම පාඩම මෙයයි: මිනිසාට සතුට ලැබෙන්නේ පහසුවෙන් නෙවෙයි; “ජයග්‍රහණයෙන්” (Overcoming).

1. “IKEA Effect” එක: මහන්සිය තමයි ආදරය

ඔබ කඩෙන් ගෙනාපු රුපියල් ලක්ෂයක මේසයකට වඩා, ඔබම ලී ගෙනල්ලා, කපලා, ඇණ ගහලා හදාගත්ත රුපියල් දහදාහේ මේසයට ආදරය කරනවා. ඇයි? මොකද ඒක ඇතුලේ ඔබේ “ශ්‍රමය” (Effort) තියෙනවා.

AI ඇවිත් කරන්නේ අපේ ජීවිතවලින් මේ “ශ්‍රමය” අයින් කරන එකයි.

• AI එකෙන් තත්පරයකින් ලියපු කවියක් ලස්සන වෙන්න පුළුවන්. හැබැයි ඒක ඔබට “දැනෙන්නේ” නෑ. මොකද ඒක ලියද්දී ඔබට රිදුනේ නෑ.

අපි අමාරු දේවල් කරද්දී, අපේ මොළය අපිට ත්‍යාගයක් දෙනවා. ඒකට කියන්නේ “ඩොපමින්” කියලා. නිකම්ම ලැබෙන දේකට වඩා, මහන්සි වෙලා ලබාගන්න දේක රස වැඩියි.

2. මාංශ පේශි හැදෙන්නේ බර එසවූ විටයි

ඔබට ඇඳට වෙලා ඉඳලා සික්ස් පැක් (Six-pack) හදාගන්න බැහැ. ඒකට යකඩ උස්සන්නම වෙනවා. මාංශ පේශි හැදෙන්නේ “ප්‍රතිරෝධය” (Resistance) හමුවේයි.

අපේ මොළයත් එහෙමයි. AI පාවිච්චි කරලා හැමදේම කරගන්න ගියාම, අපේ “සිතීමේ හැකියාව” (Cognitive Muscles) දියවෙලා යනවා. අමාරු ගණිත ගැටළුවක් විසඳීම, අලුත් භාෂාවක් ඉගෙන ගැනීම, හෝ පොතක් කියවා තේරුම් ගැනීම වගේ “අමාරු” දේවල් කිරීමෙන් තමයි අපේ බුද්ධිය වැඩෙන්නේ.

AI අපට උදව් කරන්නේ “බර උස්සන්න” (Lift the weight) නෙවෙයි; AI කරන්නේ අපි වෙනුවට බර උස්සන එකයි. එතකොට ශක්තිමත් වෙන්නේ කවුද? අපි නෙවෙයි, AI එකයි.

3. “ස්වේච්ඡා අභියෝග” (Voluntary Hardship)

අනාගතයේ ධනවත්ම මිනිස්සු කියන්නේ සැප විඳින අය නෙවෙයි. අනාගතයේ ධනවත්ම මිනිස්සු කියන්නේ “තමන් කැමැත්තෙන්ම අමාරු දේවල් කරන” අයයි.

• ඔවුන් කාර් එකේ යන්න පුළුවන්කම තියෙද්දිත්, කන්දක් නගින්න පයින් යනවා.
• ඔවුන් AI එකෙන් ලියන්න පුළුවන්කම තියෙද්දිත්, පෑන අරන් දිනපොතක් ලියනවා.
• ඔවුන් මැෂින් එකෙන් මහන්න පුළුවන්කම තියෙද්දිත්, අතින් ගෙතුම් කරනවා.

ඇයි? මොකද ඔවුන් දන්නවා “මනුෂ්‍යත්වය රැඳී ඇත්තේ අරගලය තුළ” (Humanity lies in the struggle) බව.

නිගමනය: The Final Human Update

AI තාක්ෂණය පාවිච්චි කරන්න එපා කියලා මම කියන්නේ නෑ. අප්‍රියජනක, නීරස වැඩ (Boring Tasks) කරන්න AI යොදාගන්න.

හැබැයි, ඔබට සතුටක්, අභියෝගයක් හෝ තෘප්තියක් ගෙන දෙන වැඩ AI එකට බාර දෙන්න එපා. චිත්‍ර අඳින එක ඔබේ විනෝදාංශය නම්, Midjourney ආවා කියලා ඒක නවත්තන්න එපා. ලිපි ලියන එක ඔබේ ආසාව නම්, ChatGPT ආවා කියලා ඒක නවත්තන්න එපා.

අපිව යන්ත්‍ර වලින් වෙනස් කරන්නේ “පතිඵලය” (Result) නෙවෙයි; ඒ ප්‍රතිඵලය ලබාගන්න අපි දරන “ක්‍රියාවලියයි” (Process).

2026 දී “ලේසි” (Easy) කියන්නේ අලුත් “කම්මැලිකමයි” (Boring). “අමාරු” (Hard) කියන්නේ අලුත් “විනෝදයයි” (Fun).