වසර දෙකකට ආසන්න කාලයක් තිස්සේ, ගෝලීය විවෘත මූලාශ්‍ර AI (Open-Source AI) ක්ෂේත්‍රයේ ආධිපත්‍යය පැතිරවීමට චීන පර්යේෂණාගාර සමත් විය. DeepSeek, Qwen, Kimi, GLM සහ MiniMax වැනි මාදිලි Hugging Face හි සමස්ත බාගැනීම්වලින් (downloads) 41% කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් ලබා ගත් අතර, Vercel AI Gateway හි ගමනාගමනයෙන් (traffic) 56% ක්ම පාලනය කළේය. ඇමෙරිකානු තාක්ෂණික සමාගම් ChatGPT, Claude සහ Gemini වැනි සංවෘත (closed-source) API කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමු කරද්දී, බටහිර නිර්මාණකරුවන්ට ඉහළ මට්ටමේ විවෘත මූලාශ්‍ර AI මාදිලියක අඩුව තදින්ම දැනුනි.

නමුත් 2026 ඔක්තෝබර් මාසයේදී නිව්යෝර්ක් හි Reflection ආරම්භක සමාගම (startup) සහ ප්‍රංශයේ Mistral AI සමාගම විසින් නිකුත් කරන ලද ප්‍රබල AI මාදිලි දෙකත් සමගින් මෙම තත්ත්වය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් විය.

1. Reflection හි ‘Beam’: ඩොලර් බිලියන 25 ක අගයකින් යුත් “ඇමෙරිකානු DeepSeek”

ගූගල් DeepMind හි හිටපු ප්‍රවීණයන් වන මිෂා ලැස්කින් (CEO) සහ යානිස් ඇන්ටනොග්ලු (CTO) විසින් 2024 දී ආරම්භ කරන ලද Reflection සමාගම, ප්‍රතිපෝෂණ ඉගෙනුම් (reinforcement learning) තාක්ෂණය පදනම් කරගනිමින් නිර්මාණය විය. Nvidia, Sequoia සහ Croup වැනි ආයෝජකයින්ගේ සහයෙන් ඩොලර් බිලියන 25 ක වටිනාකමකට ළඟා වූ මෙම සමාගම, SpaceX සහ Nebius සමග එක්ව තම පරිගණක යටිතල පහසුකම් (computing infrastructure) සපයා ගත්තේය.

2026 ඔක්තෝබර් 5 වන දින, චීන ආධිපත්‍යයට අභියෝග කිරීම සඳහාම සකස් කරන ලද, පැරාමීටර බිලියන 501 කින් යුත් Beam නම් විවෘත මූලාශ්‍ර AI මාදිලිය Reflection විසින් එළිදක්වන ලදී.

තාක්ෂණික සැකැස්ම සහ පුහුණු කිරීම (RL Training)

• Mixture-of-Experts (MoE) තාක්ෂණය: සමස්ත පැරාමීටර බිලියන 501 න්, සෑම වචනයක්/ටෝකනයක් සඳහාම සක්‍රිය වන්නේ පැරාමීටර බිලියන 23 ක් පමණි. එමගින් ක්‍රියාකාරී පිරිවැය (inference costs) විශාල ලෙස අඩු වේ.
• පූර්ව පුහුණුව (Pre-Training): Nvidia GB300 GPU 6,144 ක් භාවිත කරමින් සති හතරකට අඩු කාලයකදී ටෝකන ට්‍රිලියන 23.8 ක දත්ත ප්‍රමාණයකින් පුහුණු කර ඇත.
• ප්‍රතිපෝෂණ ඉගෙනුම (RL Run): GB300 චිප් 10,500 ක් යොදාගනිමින් සති 4 ක් තිස්සේ, ආරක්ෂිත පරිගණක පරිසර (sandboxes) බිලියන 1.3 ක් තුළ කාර්යයන් මිලියන 100 කට වඩා සිදු කරමින් පුහුණුව ලබා ඇත.
• නොමිලේ භාවිත කිරීමේ හැකියාව: Apache 2.0 බලපත්‍රය යටතේ සම්පූර්ණයෙන්ම විවෘත මූලාශ්‍ර ලෙස නිකුත් කර ඇති බැවින් ඕනෑම ව්‍යාපාරික කටයුත්තක් සඳහා නොමිලේ භාවිත කළ හැක.

කාර්යසාධනය සහ පිරිවැය සිකසුම

• කේතකරණය සහ තර්කනය (Coding & Reasoning): DeepSWE පරීක්ෂණයේදී ලකුණු 44 ක් ලබා ගනිමින් චීනයේ GLM-5.2 මාදිලියට සම වේ. කෙසේ වෙතත් චීනයේ නවතම GLM-5.3 (61), Kimi K3 (68) සහ DeepSeek V4.1 Flash (74) මාදිලිවලට වඩා මඳක් පිටුපසින් සිටී.
• අඩු පිරිවැය: පෙර පරම්පරාවේ ප්‍රමුඛ මාදිලිවලට සමාන කාර්යසාධනයක් ලබා දෙන අතරතුර 3-4 ගුණයකින් අඩු පරිගණක බලයක් (compute power) වැය කරයි.
• ස්වයංක්‍රීය හැකියාවන්: අන්තර්ජාලය සෙවීම, 3D ක්‍රීඩා නිර්මාණය සහ සිතියම් විශ්ලේෂණය (ගෝලීය භූමි/ජල ලක්ෂ්‍ය හඳුනාගැනීමේ පරීක්ෂණයෙන් 95.5% ක ලකුණු ලබා ගනිමින් Claude Opus 5 පරාජය කිරීම) වැනි විශේෂ හැකියාවන් පෙන්වයි.

2. Mistral Large 4 (‘Le Chonk’): යුරෝපයේ ට්‍රිලියන පැරාමීටර බලවේගය

Beam එළිදක්වා ඊළඟ දිනයේදීම, ප්‍රංශයේ Mistral AI සමාගම විසින් යුරෝ බිලියන 3 ක දැවැන්ත අරමුදල් සම්පාදනයක සහාය ඇතිව Mistral Large 4 (“Le Chonk”) මාදිලිය එළිදක්වන ලදී.

ප්‍රධාන තාක්ෂණික විස්තර

• පැරාමීටර ට්‍රිලියන 1.05: MoE තාක්ෂණය ඔස්සේ ක්‍රියාත්මක වන අතර එක් අවස්ථාවකදී පැරාමීටර බිලියන 52 ක් සක්‍රිය වේ.
• බහුමාධ්‍ය සහ බහුභාෂා හැකියාව: ටෝකන මිලියනයක Context Window එකක් සහිත අතර යුරෝපීය සංගමයේ නිල භාෂා ඇතුළු භාෂා 160 කට වැඩි ප්‍රමාණයක් සහ රූප (vision) විශ්ලේෂණය කළ හැක.
• යුරෝපීය පරිගණක බලය: යුරෝපීය දත්ත රහස්‍යතා නීතිවලට අනුකූලව, යුරෝපයේ පිහිටි දත්ත මධ්‍යස්ථාන තුළ Nvidia GPU 3,800 ක් යොදා ගනිමින් පුහුණු කර ඇත.

සයිබර් ආරක්ෂණ නායකත්වය සහ පරීක්ෂණ

• කේතකරණයෙන් ගෝලීය 2 වන ස්ථානය: මෘදුකාංග ඉංජිනේරුවන් විසින් සිදු කළ පරීක්ෂණවලදී Claude Opus 5 ට පමණක් දෙවැනි වෙමින් දෙවන ස්ථානය ලබා ගත්තේය.
• සයිබර් ආරක්ෂණ පරීක්ෂණ: Artificial Analysis Cyber Index හි ලොව ඉහළම 5 අතරට පැමිණ ඇත. ආරක්ෂණ පද්ධතිවල පවතින දුර්වලතා සොයාගෙන ඒවා නිවැරදි කිරීමේ පරීක්ෂණයෙන් 82% ක ලකුණු සංඛ්‍යාවක් ලබා ගනිමින් Claude Opus 5.5 සහ GPT-6 Astra වැනි සංවෘත මාදිලි අභිබවා යාමට සමත් විය.
• ආරක්ෂිත භාවිතය: Prompt Injection ප්‍රහාරවලින් 93.3% ක් සාර්ථකව වළක්වයි.

3. ව්‍යාපාරික ක්ෂේත්‍රයේ වෙනස්වන AI භාවිතය

Beam සහ Mistral Large 4 හි පැමිණීම මගින් ව්‍යාපාරික ක්ෂේත්‍රයේ AI භාවිතයේ ප්‍රධාන වෙනස්කම් කිහිපයක් පෙන්නුම් කරයි:

1. ස්වාධීනත්වය: OpenAI, Anthropic හෝ Google වැනි සමාගම්වලින් API කුලියට ගන්නවා වෙනුවට, තමන්ගේම පද්ධති තුළ AI මාදිලි පවත්වාගෙන යාමට (self-hosting) ව්‍යාපාර පෙළඹේ.
2. භූ-දේශපාලනික ආරක්ෂාව: චීන AI මාදිලි භාවිත කිරීමට නොහැකි බටහිර රාජ්‍ය ආයතන සහ ආරක්ෂක අංශ සඳහා විශ්වාසදායක ඇමෙරිකානු සහ යුරෝපීය විවෘත මූලාශ්‍ර විකල්ප ලැබී ඇත.
3. සංවෘත සහ විවෘත මාදිලි අතර පරතරය අඩුවීම: විවෘත මූලාශ්‍ර AI මාදිලි සංවෘත (proprietary) AI මාදිලිවල මට්ටමටම ගෙන ඒම Reflection සහ Mistral හි ප්‍රධාන අරමුණයි.

4. Shengshu හි Vidu 4: AI වීඩියෝ නිර්මාණයේ නව පියවරක්

පාඨ (text) සහ කේතකරණයට අමතරව, චීන AI සමාගමක් වන Shengshu විසින් Vidu 4 Preview එළිදක්වමින් AI වීඩියෝ තාක්ෂණය තවදුරටත් ඉදිරියට ගෙන ගොස් ඇත:

• චරිත සහ හඬවල එකඟතාව: වීඩියෝව පුරාම එකම චරිත, ඇඳුම් සහ ස්ථාන පවත්වා ගැනීමට රූප (reference images) 15 ක් සහ හඬ පට (voice clips) 3 ක් දක්වා ලබා දිය හැක.
• 4K උසස් තත්ත්වය: හඬ සහ චලනයන් මනාව ගැලපෙන තත්පර 16 දක්වා වූ 4K වීඩියෝ ලබා දෙයි.
• අඩු පිරිවැය: තත්පරයකට ඩොලර් 0.014 ක් වැනි අඩු මුදලකට ලබා ගත හැක.

උපසංහාරය

Reflection හි Beam සහ Mistral හි Large 4 පැමිණීමත් සමග, විවෘත මූලාශ්‍ර AI ක්ෂේත්‍රයේ චීනය ලබා සිටි තනි ආධිපත්‍යය නිමාවට පත්ව ඇත. ප්‍රබල ප්‍රතිපෝෂණ ඉගෙනුම් ක්‍රමවේද සහ කාර්යක්ෂම තාක්ෂණික සැකසුම් භාවිත කරමින්, විවෘත මූලාශ්‍ර AI මාදිලි ලොව ප්‍රමුඛතම සංවෘත AI මාදිලි සමග කරට කර තරග කිරීමට වේගයෙන් සූදානම් වෙමින් පවතී.

මූලාශ්‍ර තොරතුරු

• වීඩියෝ මාතෘකාව: American DeepSeek is HERE: The New KING of Open Source AI
• යූටියුබ් නාලිකාව: AI Revolution