Pariganaka.com වෙත නැවතත් සාදරයෙන් පිළිගනිමු! වසර ගණනාවක් තිස්සේ ගෝලීය ආරක්ෂක විශ්ලේෂකයින් තායිවානයේ “සිලිකන් පලිහ” (Silicon Shield) ගැන කතා කළහ — එනම් ලෝකයේ දියුණුතම මයික්‍රොචිප් නිෂ්පාදනය (TSMC වැනි සමාගම් හරහා) තුළ ඔවුන් සතු ආධිපත්‍යය හේතුවෙන්, චීනයට ආක්‍රමණයක් කිරීම ආර්ථික වශයෙන් දැඩි පාඩුවක් වන බවයි.

නමුත් 2026 වසරේ භූ දේශපාලනික තත්ත්වයන් හමුවේ, යුද්ධයේ සහ වැළැක්වීමේ (deterrence) ස්වභාවය දැවැන්ත මෘදුකාංගමය වෙනසකට භාජනය වෙමින් පවතී. අර්ධ සන්නායක (Semiconductors) යනු තවදුරටත් ආර්ථික තුරුම්පුවක් පමණක් නොවේ; ඒවා ගෝලීය ආරක්ෂාවේ නව පාලකයා වන කෘතිම බුද්ධියේ (Artificial Intelligence) භෞතික පදනම බවට පත්ව ඇත.

තායිවානය නිහඬ “සිලිකන් පලිහක” සිට සක්‍රීය “ඇල්ගොරිතම පලිහක්” (Algorithm Shield) දක්වා මාරු වන්නේ කෙසේද සහ චීනය වැනි සුපිරි බලවතෙකු වළක්වාලීමට AI වලට සැබවින්ම හැකිද යන්න පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක් මෙන්න.

සිලිකන් පලිහෙන් ඔබ්බට (Beyond the Silicon Shield)

සාම්ප්‍රදායික සිලිකන් පලිහ රඳා පවතින්නේ ආර්ථික වශයෙන් දෙපාර්ශවයටම සිදුවන විනාශය මතය. තායිවානයේ කර්මාන්තශාලා නතර වුවහොත් ගෝලීය ආර්ථිකයම කඩා වැටේ. කෙසේ වෙතත්, දෘඩාංග (hardware) කර්මාන්තශාලා යනු එක් තැනක පවතින, අවහිර කිරීම්වලට ලක්විය හැකි අවදානම් ස්ථාන වේ.

වඩ වඩාත් නවීකරණය වන චීන මහජන විමුක්ති හමුදාවට (PLA) මුහුණ දීම සඳහා, දෘඩාංග පමණක් ප්‍රමාණවත් නොවන බව තායිවානය සහ එහි මිත්‍ර රටවල් වටහාගෙන ඇත. අනාගතයේ ආරක්ෂක පලිහ හුදෙක් චිප්ස් නිෂ්පාදනය කිරීම පමණක් නොවේ; එය එම චිප්ස් හරහා බලගැන්වෙන අතිශය දියුණු AI ඇල්ගොරිතමයන් සෘජුවම යුධ පිටියට යෙදවීමයි.

AI භෞතික වැළැක්වීමේ අවියක් (Physical Deterrent) ලෙස ක්‍රියා කරන්නේ කෙසේද?

ප්‍රහාරයක් වළක්වාලීම යනු සතුරාගේ ගණනය කිරීම් (math) වෙනස් කිරීමයි — එනම් ආක්‍රමණයක පිරිවැය සහ අවදානම කොතරම් භයානකද යන්න පෙන්වා දීමෙන් එම ප්‍රහාරය කිසිදා සිදු නොවන තැනට පත් කිරීමයි. 2026 දී, ප්‍රධාන කුළුණු තුනක් හරහා AI මෙම සමීකරණය නැවත ලියමින් සිටී:

• ස්වයංක්‍රීය ඩ්‍රෝන රංචු (Autonomous Drone Swarms): අඩු පිරිවැයක් සහිත, AI මගින් මෙහෙයවන ගුවන් සහ නාවික ඩ්‍රෝන යානා දහස් ගණනක් සඳහා තායිවානය විශාල වශයෙන් ආයෝජනය කර ඇත. මිනිස් නියමුවන් විසින් පියාසර කරවනවා වෙනුවට, මෙම ඩ්‍රෝන යානා ස්වයංක්‍රීය “සමූහ මනසක්” (hive mind) ලෙස ක්‍රියා කරයි. සන්නිවේදන මාර්ග කපා හැරියහොත්, AI විසින් පාලනය භාරගෙන, සතුරු නාවික යානා හඳුනාගෙන, ඒවා ඉලක්ක කර ස්වාධීනව ප්‍රහාර එල්ල කරයි.
• පුරෝකථන තර්ජන විශ්ලේෂණය (Predictive Threat Analytics): නවීන යුද්ධය දත්තවල වේගය සමඟ ගමන් කරයි. AI පද්ධති තත්‍ය කාලීනව (real-time) චන්ද්‍රිකා ඡායාරූප, රේඩාර් සහ සංඥා දත්ත මිලියන ගණනක් විශ්ලේෂණය කරයි. මිනිස් විශ්ලේෂකයෙකු සතුරු හමුදා ගමන් කිරීමක් හඳුනා ගැනීමටත් පෙර, සතුරාගේ මීළඟ පියවර පුරෝකථනය කර ඊට ප්‍රතිචාර දැක්වීමට AI සමත් වේ. එමඟින් සතුරාගේ හදිසි ප්‍රහාරක වාසිය අහිමි කරයි.
• ස්වයංක්‍රීය සයිබර් ආරක්ෂාව (Automated Cyber Resilience): භෞතික ආක්‍රමණයකට පෙර තායිවානයේ විදුලිබල පද්ධතිය, ජල සැපයුම් සහ සන්නිවේදන ඉලක්ක කර ගනිමින් දැවැන්ත සයිබර් ප්‍රහාරයක් එල්ල වනු නිසැකය. මේ වන විට Agentic AI ආරක්ෂක පද්ධති ස්ථාපිත කර ඇති අතර, ඒවා මිලි තත්පර කිහිපයක් ඇතුළත ස්වයංක්‍රීයව දෝෂ හඳුනාගෙන පද්ධති යාවත්කාලීන කරයි.

“21 වන සියවසේ ප්‍රබලතම ආරක්ෂක පලිහ වන්නේ අනපේක්ෂිත බවයි (unpredictability). AI විසින් ආක්‍රමණ සැලසුමකට කුඩා විචල්‍යයන් (micro-variables) මිලියන ගණනක් හඳුන්වා දෙමින්, සැලසුම් සහගත මිලිටරි මෙහෙයුමක් පාලනය කළ නොහැකි සූදුවක් බවට පත් කරයි.”

අසමමිතික වාසිය (The Asymmetric Advantage)

ඓතිහාසික වශයෙන් ගත් කල, කුඩා ජාතීන්ට දැවැන්ත සුපිරි බලවතුන් වළක්වා ගත නොහැකි වූයේ ටැංකියට ටැංකියක් හෝ නැවට නැවක් යෙදවීමට තරම් මිනිස් බලයක් සහ කාර්මික පදනමක් ඔවුන්ට නොතිබූ බැවිනි.

නමුත් AI විසින් මෙහිලා අසමමිතික වාසියක් (asymmetric advantage) නිර්මාණය කරයි. තායිවානයට චීනයට සමාන නාවික හමුදාවක් ගොඩනැගීමට අවශ්‍ය නැත; ඔවුන්ට අවශ්‍ය වන්නේ තායිවාන් සමුද්‍ර සන්ධිය තරණය කිරීම සතුරාට අතිශය දුෂ්කර බියකරු සිහිනයක් බවට පත් කරන, අතිශය බුද්ධිමත්, විමධ්‍යගත ස්වයංක්‍රීය පද්ධති ජාලයක් පමණි.

අවසාන ප්‍රශ්නය: මෙය ප්‍රමාණවත්ද?

මෙම “ඇල්ගොරිතමය” අතිශයින් ප්‍රබල වුවද, එය මැජික් යෂ්ටියක් නොවේ. AI සඳහා අඛණ්ඩව විශාල බලශක්ති ප්‍රමාණයක්, බාධාවකින් තොර දත්ත සම්බන්ධතා සහ නවීන දෘඩාංග සැපයුමක් අවශ්‍ය වේ. තවද, චීනයද ඔවුන්ගේම මිලිටරි AI වැඩසටහන් සඳහා ඩොලර් බිලියන ගණනින් ආයෝජනය කරමින් දැවැන්ත ඇල්ගොරිතම අවි තරඟයක් නිර්මාණය කරමින් සිටී.

කෙසේ වෙතත්, AI තාක්ෂණය මඟින් සතුරාගේ මනසට ඇති කරන බලපෑම (psychological impact) අවතක්සේරු කළ නොහැක. සිතන යන්ත්‍ර (thinking machines) විසින් මුර කරන ඩිජිටල් බලකොටුවක් බවට තායිවාන් සමුද්‍ර සන්ධිය පත් කිරීමෙන්, ඉක්මන් සහ තීරණාත්මක ජයග්‍රහණයක් ගණිතමය වශයෙන් හෝ තවදුරටත් කළ හැකිද යන්න පිළිබඳව නැවත සිතා බැලීමට තායිවානය විසින් බීජිං පාලනයට බල කරමින් සිටී.