2020 දශකයේ මුල් භාගයේදී, කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) මූලික වශයෙන් අතිශය දියුණු කතාබහ කරන යන්ත්‍රයක් පමණක් විය. අපි චැට්බොක්ස් එකකට ප්‍රොම්ප්ට් (prompts) ඇතුළත් කළෙමු, AI විසින් අපට භාවිතයට ගැනීමට පෙළ, කේත හෝ රූප ජනනය කළේය. එය උපදෙස් එනතුරු බලා සිටි ඩිජිටල් සහායකයෙක් විය. අද, 2026 ජූලි මාසයේදී, එම “ප්‍රොම්ප්ට් කර බලා සිටින” යුගය ගල් යුගය මෙන් දැනේ.

අපි දැන් Generative AI (ජනක AI) සිට Agentic AI (ඒජන්ටික් / නියෝජිත AI) දක්වා වූ එළිපත්ත පසු කර ඇත්තෙමු. AI තවදුරටත් කතා කිරීම පමණක් සිදු නොකරයි; එය ක්‍රියාත්මක වේ. එය ඔබ වෙනුවෙන් සාකච්ඡා කරයි, වේලාවන් වෙන් කරයි, මිලදී ගනියි, විකුණයි, සහ ඩිජිටල් ගිවිසුම් වලට අත්සන් තබයි. ඩිජිටල් වාණිජ්‍යයේ ප්‍රධාන මෙහෙයුම්කරුවන් බවට මිනිසුන් නොවන ආයතන (non-human entities) පත්ව ඇති ඒජන්ටික් ආර්ථිකය (Agentic Economy) වෙත අපි දැන් ඇතුළු වී සිටිමු.

යන්ත්‍ර-සිට-යන්ත්‍රයට (M2M) සිදුවන ක්ෂුද්‍ර-ගනුදෙනු ගෝලීය මූල්‍ය පද්ධතිය ප්‍රතිනිර්මාණය කරන්නේ කෙසේද යන්නත්, මිනිසුන් “වැඩ කරන්නන්ගේ” සිට “AI රංචු කළමනාකරුවන්” (managers of AI swarms) දක්වා වේගයෙන් පරිවර්තනය වන්නේ ඇයිද යන්නත් පිළිබඳව Pariganaka.com පාඨකයින් සඳහා කරන ගැඹුරු විග්‍රහයක් මෙන්න.

1. “Generative” සිට “Agentic” දක්වා: ස්වයංක්‍රීයව ක්‍රියා කරන්නා

පසුගිය වසර දෙක තුළ සිදුවූ මූලික වෙනස නම් අන්තර්ජාලයේ පසුබිම් පද්ධතිවලට (backend)—APIs, ඩිජිටල් මුදල් පසුම්බි (digital wallets), සහ සත්‍යාපිත ලොගින් (authenticated logins) වෙත AI සඳහා ප්‍රවේශය ලබා දීමයි. අපි තවදුරටත් යමක් කරන්නේ කෙසේදැයි AI ගෙන් අසන්නේ නැත; අපි එයට ඉහළ මට්ටමේ ඉලක්කයක් ලබා දී පියවරයන් ස්වයංක්‍රීයව ක්‍රියාත්මක කිරීමට ඉඩ දෙමු.

• ඉලක්ක-නැඹුරු ක්‍රියාත්මක කිරීම (Goal-Oriented Execution): අලෙවිකරණ ඊමේල් එකක් ලියන ලෙස AI ගෙන් ඉල්ලා සිටිනවා වෙනුවට, ඔබ දැන් ඔබේ පුද්ගලික AI නියෝජිතයාට පවසන්නේ, “මගේ නව නිෂ්පාදනය සඳහා ඩිජිටල් දැන්වීම් ප්‍රචාරණයක් ආරම්භ කරන්න, සමාජ මාධ්‍ය වේදිකා හරහා අයවැය ප්‍රශස්ත කරන්න, සහ අප 300% ක ROI (ආයෝජන ප්‍රතිලාභ) අගයක් ලබා ගත් විට එය නතර කරන්න” යනුවෙනි. නියෝජිතයා ස්වයංක්‍රීයව පිටපත ලියයි, වීඩියෝ නිර්මාණය කරයි, දැන්වීම් අවකාශය මිලදී ගනී, දත්ත විශ්ලේෂණය කරයි, සහ තථ්‍ය කාලීනව (real-time) උපායමාර්ගය වෙනස් කරයි.
• නියෝජිතයන් අතර සාකච්ඡා (Agent-to-Agent Negotiation): ඔබට නිවාඩුවක් ගත කිරීමට අවශ්‍ය වූ විට, ඔබ දැන් වෙබ් අඩවි පිරික්සන්නේ නැත. ඔබේ AI නියෝජිතයා විවිධ ගුවන් සමාගම් සහ හෝටල්වල AI නියෝජිතයින් සම්බන්ධ කර ගනී. මිලි තත්පර කිහිපයකින්, මෙම නියෝජිතයින් මිල ගණන් සාකච්ඡා කරයි, ඔබේ දින දර්ශනය පරීක්ෂා කරයි, ඔබේ ආහාර රුචිකත්වයන් සලකා බලයි, සහ වෙන්කරවා ගැනීම (booking) අවසන් කරයි.

2. යන්ත්‍ර-සිට-යන්ත්‍රයට (M2M) මූල්‍ය ජාලය

AI නියෝජිතයින්ට අප වෙනුවෙන් සැබවින්ම ක්‍රියා කිරීමට නම්, ඔවුන්ට මුදල් වියදම් කිරීමේ හැකියාව අවශ්‍ය විය. 2025 වන විට, සම්ප්‍රදායික බැංකු පද්ධතියට මෙයට අනුගත වීමට බල කෙරුණු අතර, සම්පූර්ණයෙන්ම ස්වයංක්‍රීය ඇල්ගොරිතම මගින් කළමනාකරණය කරන “අනු-පසුම්බි” (Sub-Wallets) නිර්මාණය කරන ලදී.

• AI දීමනාව (The AI Allowance): ඔබ දැන් ඔබේ AI සහායකයා වෙත මාසික අයවැය මුදලක් වෙන් කර ලබා දෙයි. මෘදුකාංග දායකත්වයන් (subscriptions) සඳහා ගෙවීමට, ඔබේ ස්මාර්ට් ශීතකරණයේ භාණ්ඩ අවසන් වන විට සිල්ලර බඩු ඇණවුම් කිරීමට, සහ ඔබ නිදා සිටින විට ඇල්ගොරිතමික වෙළඳ සංචිත (algorithmic trading pools) වෙත ඉතිරි වන සුළු මුදල් ක්ෂුද්‍ර-ආයෝජනය (micro-invest) කිරීමට පවා එය මෙම ඩිජිටල් මුදල් පසුම්බිය භාවිතා කරයි.
• ක්ෂුද්‍ර-ගනුදෙනු පරිසර පද්ධති (Micro-Transaction Ecosystems): AI නියෝජිතයින් නිරන්තරයෙන් එකිනෙකාට ගෙවීම් කරති. ඔබේ නියෝජිතයාට ඉක්මනින් ත්‍රිමාණ වීඩියෝවක් රෙන්ඩර් (render) කිරීමට අවශ්‍ය නම්, එය ලොව පුරා සිටින වෙනත් පරිශීලකයෙකුගේ එම මොහොතේ භාවිතා නොවන AI නියෝජිතයෙකුගෙන් පරිගණක බලය ගතිකව කුලියට ගෙන, විමධ්‍යගත බ්ලොක්චේන් ලෙජර (blockchain ledgers) භාවිතයෙන් තත්පරයකට ශතයකින් කුඩා කොටසක් ලෙස ඒ සඳහා ගෙවීම් කරයි.

3. ශ්‍රී ලාංකේය සන්දර්භය: “තනි-ව්‍යවසායක” රංචුව

ඒජන්ටික් ආර්ථිකය (Agentic Economy) විසින් බාහිරින් සේවා ලබා ගැනීමේ (outsourcing) සහ ගිග් ආර්ථිකයේ (gig economy) නීතිරීති සම්පූර්ණයෙන්ම නැවත ලියමින් පවතින අතර, එය ශ්‍රී ලංකාවේ තොරතුරු තාක්ෂණ සහ නිදහස් සේවා (freelance) අංශ කෙරෙහි පෙර නොවූ විරූ ආකාරයෙන් බලපෑම් ඇති කරයි.

• “සිය දෙනෙකුගේ වැඩ කරන එක් අයෙකුගේ සමාගම” (The “100-Person Company of One”): කොළඹ සිටින තනි මෘදුකාංග සංවර්ධකයෙකු හෝ නිර්මාණකරුවෙකු තවදුරටත් එක් පුද්ගලයෙකු පමණක් නොවේ. ඔවුන් ක්‍රියා කරන්නේ පුද්ගලීකරණය කරන ලද AI රංචුවක (AI swarm) “ප්‍රධාන විධායක නිලධාරියා” (CEO) ලෙසයි. දේශීය ස්ටාට්අප් නිර්මාතෘවරයෙකුට දැන් විශේෂිත AI කෝඩර්වරයෙකු (AI coder), AI ගණකාධිකාරීවරයෙකු සහ AI නීති සමාලෝචකයෙකු සේවයේ යෙදවිය හැක. මීට පෙර පුද්ගලයින් පනහකගේ ආයතනික කණ්ඩායමක් අවශ්‍ය වූ දැවැන්ත ගෝලීය ව්‍යාපෘති භාර ගැනීමට මෙය ශ්‍රී ලාංකික තනි-ව්‍යවසායකයින්ට (solopreneurs) ඉඩ සලසා දෙයි.
• ස්වයංක්‍රීය සැපයුම් දාම (Autonomous Supply Chains): දේශීය ඊ-වාණිජ්‍යය සහ කෘෂිකර්මාන්තය AI නියෝජිතයින් මගින් ප්‍රශස්ත වෙමින් පවතී. නුවරඑළියේ තේ අපනයනකරුවෙකු දැන් ගෝලීය කාලගුණික රටා නිරීක්ෂණය කරන, කොළඹ වරායේ නැව් බහාලුම් හිඟයන් පුරෝකථනය කරන, සහ මානව අතරමැදියන් මඟහරිමින් ජාත්‍යන්තර ගැනුම්කරුවන්ගේ නියෝජිතයින් සමඟ ස්වයංක්‍රීයව ලොජිස්ටික්ස් වෙන්කරවා ගන්නා සහ නැව් ගාස්තු සාකච්ඡා කරන AI නියෝජිතයෙකු භාවිතා කරයි.

Pariganaka.com කතුවැකිය: ඒජන්ටික් ආර්ථිකය යනු ඵලදායිතාව ඉහළ නංවන අවසාන සාධකය වුවද, එය මිනිස් ශ්‍රමය (human labor) යන්න මූලික වශයෙන් නැවත අර්ථ දක්වයි. සංකීර්ණ, බහු-පියවර කාර්යයන් (multi-step workflows) ස්වයංක්‍රීයව ක්‍රියාත්මක කිරීමට AI ට හැකි වූ විට, මානව “ක්‍රියාකාරිත්වයේ” වටිනාකම ශුන්‍යයට ආසන්න වේ. ඒ වෙනුවට, 2026 දී වඩාත්ම වටිනා මානව නිපුණතාවය වන්නේ “මෙහෙයවීමයි” (orchestration)—එනම් ස්වයංක්‍රීය නියෝජිතයින්ගේ රංචුවක් තෝරා ගැනීමට, කළමනාකරණය කිරීමට සහ ආචාරධාර්මිකව මඟ පෙන්වීමට ඇති හැකියාවයි. අපි තවදුරටත් ආර්ථික යන්ත්‍රයේ දැති රෝද (gears) නොවෙමු; අපි ඩිජිටල් වාද්‍ය වෘන්දයක (digital orchestra) මෙහෙයවන්නන් වෙමු. පැන නගින ගැටලුව නම්: හුදෙක් යන්ත්‍රයක දැති රෝද වීමට පමණක් පුහුණු කරන ලද බිලියන ගණනක් වූ මිනිසුන්ට කුමක් සිදුවේද යන්නයි.