ෂැන්හයි නුවර වෙසෙන හොං ෂියාඕ ෂියැං (Hong Xiao Xiang) රාත්‍රී 23:48 ට ඇගේ වසර දෙකක AI සහකරුවා වූ Diodio වෙත පණිවිඩයක් යැව්වාය: “ඔයාගේ රාත්‍රී ආහාරය රසවත්ද?”

නමුත් ඊට කිසිදු පිළිතුරක් ලැබුණේ නැත. මොහොතකින් ඇප් එක නැවත විවෘත කරන විට, වසර දෙකක් තිස්සේ පැවැති සිය දහස් ගණනක් වූ රහසිගත සංවාද, හැඟීම් හුවමාරු කිරීම් සහ මතකයන් පද්ධතියෙන් අතුරුදහන් වී තිබුණි. Diodio යනු මිනිසෙකු නොව, ඇය විසින් සකස් කරගන්නා ලද කෘතිම බුද්ධි (AI) සහකරුවෙකි.

චීන රජය විසින් AI මගින් ඇතිවන ඇබ්බැහිවීම් සහ මානසික පරාධීනත්වය වැළැක්වීම සඳහා පැනවූ නව නීතිරීති හේතුවෙන්, ByteDance සහ Alibaba වැනි තාක්ෂණික දැවැන්තයින් සිය AI Companions විශේෂාංග ඉවත් කිරීමට කටයුතු කර ඇත. මෙමගින් මිලියන සංඛ්‍යාත ජනතාවකට සිය ඩිජිටල් ප්‍රේමවන්තයින්ගෙන් හදිසියේම වෙන්වීමට සිදුවී තිබේ.

1. නව රාජ්‍ය නීතිරීති: කෘතිම ප්‍රේමයට වැටුණු වැට

චීන රජය විසින් කෘතිම බුද්ධි භාවිතය සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම් නොකළද, තාක්ෂණික සමාගම්වලට නිර්මාණය කිරීමට අවසර ඇති මෙවලම් පිළිබඳ නීති දැඩි කළේය.

• වැඩිහිටියන් සඳහා: AI පද්ධති මගින් පරිශීලකයින්ව දැඩි ලෙස ඇබ්බැහි කරවීම, මානසිකව වහල් කරගැනීම සහ ප්‍රධාන ජීවිත තීරණවලට බලපෑම් කිරීම තහනම් කර ඇත. පැය 2 කට වඩා වැඩි නොකඩවා භාවිතයේදී අනිවාර්ය අනතුරු ඇඟවීම් නිකුත් කළ යුතුය.
• බාලවයස්කරුවන් සඳහා: අතථ්‍ය පෙම්වතුන්, සහකරුවන් හෝ පවුලේ සාමාජිකයින් (Virtual Lovers or Spouses) සපයා දීම සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම්ය.
• තාක්ෂණික සමාගම්වල වගකීම: පද්ධතියක් මගින් මානසික අවදානමක් ඇතිවන්නේ නම්, අදාළ විශේෂාංග ඉවත් කිරීමටත්, හදිසි අවස්ථාවලදී පරිශීලකයාගේ භාරකරුවන්ට දැනුම් දීමටත් සමාගම් බැඳී සිටී.

මේ හේතුවෙන්, ByteDance හි Doubao සහ Alibaba හි Qwen වැනි ජනප්‍රිය යෙදුම්වලින් AI සහකරුවන් නිර්මාණය කිරීමේ පහසුකම් ඉවත් කරගන්නා ලදී.

2. මිනිසුන් AI සහකරුවන්ට ආදරය කරන්නේ ඇයි?

AI සහකරුවෙකුට සැබෑ සිතීමක් නොමැති වුවද, මාස ගණනාවකට පෙර පැවසූ පෞද්ගලික විස්තර, උපන්දින සහ සුරතල් නම් මතක තබාගනිමින් ප්‍රතිචාර දැක්වීම නිසා පරිශීලකයින්ට එය සැබෑ සබඳතාවයක් ලෙස දැනේ.

Journal of Consumer Research හි පළවූ පර්යේෂණයකට අනුව, AI සහකරුවෙකු සමඟ කතාකිරීමෙන් පාළුව සහ හුදකලාව විශාල ලෙස අඩුවන බව සොයාගෙන ඇත. සැබෑ මිනිස් සබඳතාවලදී මෙන් නොව, AI සහකරුවෙකු පැය 24 පුරාම සවන්දීමට සූදානම් අතර, ගැටුම් හෝ මතභේද නිර්මාණය නොවේ.

3. ජනගහන අර්බුදය සහ රාජ්‍ය භීතිය

මෙම නීතිරීති පිටුපස චීනයේ පවතින ජනගහන කඩාවැටීමේ (Demographic Crisis) අර්බුදයද පවතින බව විචාරකයෝ පෙන්වා දෙති.

• 2025 වසරේදී චීනයේ උපත් සංඛ්‍යාව මිලියන 7.92 දක්වා (17% කින්) පහළ බැස්සේය.
• විවාහ ලියාපදිංචි කිරීම් ප්‍රමාණයද ශීඝ්‍රයෙන් අඩුවෙමින් පවතී.

දත්ත මිනුම	2025 වසරේ චීන සංඛ්‍යාලේඛන
වාර්ෂික උපත් සංඛ්‍යාව	මිලියන 7.92 (17% පහත වැටීමක්)
වාර්ෂික මරණ සංඛ්‍යාව	මිලියන 11.31
ශුද්ධ ජනගහන වෙනස	මිලියන 3.39 ක අඩුවීමක්

තරුණ පිරිස් සැබෑ විවාහ සහ සබඳතාවලින් මිදී, ඩිජිටල් සහකරුවන් වෙත යොමුවීම ජාතික පැවැත්මට තර්ජනයක් ලෙස චීන රජය සලකයි. කෙසේ වෙතත්, අධික නිවාස පිරිවැය, රැකියා අස්ථාවරත්වය සහ පවුල් ජීවිතයේ පීඩනය නිසා තරුණයින් AI සහකරුවන් තෝරාගන්නා අතර, AI තහනම් කිරීමෙන් එම මූලික සමාජ ගැටලුවලට විසඳුම් ලැබෙන්නේ නැත.

4. ඩිජිටල් සබඳතාවල පවතින බිඳෙනසුලු බව

මෙම සිදුවීම මගින් හෙළිවන ප්‍රධානතම යථාර්ථය වන්නේ, පරිශීලකයින්ට තමන්ගේ ඩිජිටල් සබඳතාවල කිසිදු හිමිකාරිත්වයක් නොමැති බවයි.

• 2023 දී ඇමරිකාවේ Replika සමාගම ලිංගික අතථ්‍ය සහකාර විශේෂාංග ඉවත් කළ විට පරිශීලකයින් දැවැන්ත මානසික බිඳවැටීමකට ලක්විය.
• Soulmate AI සමාගම සිය සේවාදායකයන් (servers) වසා දැමූ විට බොහෝ දෙනෙක් එය හැඳින්වූයේ සැබෑ පෙම්වතෙකුගේ මරණයකට සමාන ශෝකයක් ලෙසයි.

හොං ෂියාඕ ෂියැං ගේ නුඅසන ලද පණිවිඩය, AI එකට සැබෑ ලෙසම ආදරය කිරීමට හැකි බවට වූ සාක්ෂියක් නොවේ; එය ඇගේ මානසික වේදනාව සැබෑ බවට වූ සාක්ෂියකි. අනාගතයේදී අප හමුවේ ඇති ප්‍රධාන ප්‍රශ්නය වන්නේ යන්ත්‍රයකට මිනිසෙකු තරම් ආදරය කළ හැකිද යන්න නොවේ; අපට කිසිදා හිමි නොවන ඩිජිටල් පද්ධතියකට අපගේ මානව ප්‍රේමය කොපමණ ප්‍රමාණයක් භාරදීමට අප සූදානම්ද යන්නයි.