මෙම දශකයේ මුල් භාගයේදී, කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) යනු වීදුරු තිරයක් පිටුපස සිරවී සිටි සිරුරක් නොමැති මොළයක් පමණි. එයට අලංකාර කවි ලිවීමට, තාත්වික ඡායාරූප නිර්මාණය කිරීමට සහ සංකීර්ණ මෘදුකාංග කේතනය කිරීමට හැකි වූ නමුත්, ඔබට කෝපි කෝප්පයක් සාදා දීමට හෝ දොරක් විවෘත කිරීමට එයට නොහැකි විය.

2026 දී එම සීමාව මැකී ගොස් ඇත. තාක්ෂණික කර්මාන්තය විසින් Large Language Models (LLMs) හි සංජානන හැකියාවන් (cognitive reasoning) උසස් රොබෝ තාක්ෂණය සමඟ සාර්ථකව ඒකාබද්ධ කර ඇත. අපි තවදුරටත් AI සමඟ කතා කරන්නේ පමණක් නොවේ; එය අප අවට ඇති භෞතික පරිසරය තුළ ඇවිදින, දේවල් ග්‍රහණය කරන සහ හැසිරවෙන ආකාරය අපි දැන් බලා සිටිමු.

Embodied AI හෝ භෞතික බුද්ධිය (Physical Intelligence) යුගයට සාදරයෙන් පිළිගනිමු. Pariganaka.com පාඨකයින් සඳහා, AI අවසානයේ භෞතික ශරීරයක් ලබා ගත්තේ කෙසේද යන්නත්, ස්මාර්ට් ජංගම දුරකථනයෙන් පසු බිහිවූ වඩාත්ම විප්ලවීය දෘඪාංගය ලෙස “සාමාන්‍ය-කාර්ය මානවරූපී රොබෝවරුන්” (General-Purpose Humanoids) පත්වන්නේ ඇයිද යන්නත් පිළිබඳ විග්‍රහයක් මෙන්න.

1. Vision-Language-Action (VLA) මොඩල

කාර්මික රොබෝවරු දශක ගණනාවක් තිස්සේ පැවතුනද, ඒවා ඓතිහාසිකව “මෝඩ” විය. මෝටර් රථ කර්මාන්තශාලාවක ඇති රොබෝ අතක් එක් නිශ්චිත, පුනරාවර්තන චලනයක් (repetitive motion) කිරීමට පමණක් ක්‍රමලේඛනය කර තිබුණි. ඉස්කුරුප්පුවක් මිලිමීටරයක් හෝ වැරදි තැනකට වැටුණහොත් රොබෝවා ක්‍රියා විරහිත වේ. නමුත් නවීන Embodied AI ක්‍රියාත්මක වන්නේ සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් ආකාරයකටය.

• හුදෙක් පෙළ පමණක් නොව, භෞතික විද්‍යාව අවබෝධ කර ගැනීම: අද පවතින රොබෝවරු VLA මොඩල මගින් බලගන්වා ඇත. ChatGPT පොත් මිලියන ගණනක් කියවීමෙන් ව්‍යාකරණ ඉගෙන ගත්තාක් මෙන්, Embodied AI වීඩියෝ පැය මිලියන ගණනක් නැරඹීමෙන් ගුරුත්වාකර්ෂණය, ඝර්ෂණය සහ අවකාශීය තර්කනය (spatial reasoning) වැනි භෞතික විද්‍යාවේ නියමයන් ඉගෙන ගනී.
• Zero-Shot ක්‍රියාත්මක කිරීම: ඔබට දැන් රොබෝවරයෙකුට “මේ අපිරිසිදු මුළුතැන්ගෙය පිරිසිදු කරන්න” යැයි පැවසිය හැකිය. රොබෝවා මීට පෙර ඔබේ මුළුතැන්ගෙය දැක නැත, නමුත් එහි ඇති කැමරා සහ VLA මොඩලය භාවිතා කරමින්, ස්පොන්ජියක් ඇත්තේ පිසදැමීමට බවත්, වීදුරුවක් බිඳෙනසුලු බවත්, කසළ දැමිය යුත්තේ කසළ බඳුනට බවත් එය ගතිකව අවබෝධ කර ගනී. එය තථ්‍ය කාලීනව (in real-time) කාර්යය කරන්නේ ‘කෙසේද’ යන්න තනිවම සොයා ගනී.

2. සාමාන්‍ය-කාර්ය මානවරූපී රොබෝවරුන්ගේ (General-Purpose Humanoids) යුගය

අපි මිනිසුන්ට සමාන රොබෝවරුන් නිර්මාණය කරන්නේ ඇයි? මන්දයත් සමස්ත ලෝකයම ගොඩනඟා ඇත්තේ මිනිසුන් සඳහා වන බැවිනි.

• මානව කේන්ද්‍රීය පරිසරයන්: රෝද හෝ පීලි මත ධාවනය වන විශේෂිත රොබෝවරුන්ට සරිලන සේ කර්මාන්තශාලා, රෝහල් සහ නිවාස නැවත සැලසුම් කරනවා වෙනුවට, 2026 දී තාක්ෂණික දැවැන්තයින් විසින් දෙපයින් ඇවිදින මානවරූපී රොබෝවරුන් (bipedal humanoids) පරිපූර්ණ කර ඇත. මෙම රොබෝවරුන්ට සම්මත මිනිස් උපකරණ භාවිතා කළ හැකි අත් ඇත, සම්මත මිනිස් පඩිපෙළ නැගිය හැකි කකුල් ඇත, සහ සම්මත මිනිස් දොරවල් හරහා යා හැකි සිරුරු ඇත.
• “මෘදුකාංග මත-පදනම් වූ” සේවකයා (The “Software-Defined” Worker): ඔබ නව කාර්යයක් සඳහා නව රොබෝවෙකු මිලදී ගන්නේ නැත. ඔබ එක් සාමාන්‍ය-කාර්ය මානවරූපී රොබෝවෙකු මිලදී ගෙන ක්ලවුඩ් (cloud) වෙළඳපොළකින් එහි ස්නායුක ජාලයට “කුසලතා” බාගත (download) කරයි. අද එය ගබඩාවක බඩු පටවන සේවකයෙකු විය හැකිය; හෙට, මෘදුකාංග යාවත්කාලීන කිරීමකින් පසු, එය විශේෂඥ බැරිස්ටා කෙනෙකු (barista) හෝ වැඩිහිටි සත්කාර සහායකයකු බවට පත් වේ.

3. ශ්‍රී ලාංකේය සන්දර්භය: සැබෑ ආර්ථිකය තුළ “Cobotics”

භෞතික AI හි පැමිණීම ශ්‍රී ලංකාව වැනි සංවර්ධනය වෙමින් පවතින ආර්ථිකයන් කෘෂිකර්මාන්තය, නිෂ්පාදනය සහ යටිතල පහසුකම් වෙත ප්‍රවේශ වන ආකාරය මූලික වශයෙන් වෙනස් කරමින් පවතී.

• නිරවද්‍ය කෘෂිකර්මාන්තය (Precision Agriculture): ශ්‍රී ලංකාවේ තේ වතු සහ කෘෂිකාර්මික ප්‍රදේශවල, විශේෂිත සිව්පා රොබෝවරු (රොබෝ සුනඛයින්) සහ වේගවත් ඩ්‍රෝන රංචු දුෂ්කර භූමි ප්‍රදේශවල සැරිසරති. Embodied AI මගින් මෙහෙයවනු ලබන ඒවා පසෙහි සෞඛ්‍යය නිරීක්ෂණය කරයි, ඉදුණු අස්වැන්න පමණක් තෝරා නෙලා ගනී, සහ අනපේක්ෂිත බාධක මඟහරිමින් ගමන් කරයි. එමගින් දැඩි ශ්‍රම හිඟය පිළිබඳ ගැටලුවලට විසඳුම් ලබා දෙයි.
• සහයෝගී රොබෝ විද්‍යාව (Collaborative Robotics – Cobots): මානව ශ්‍රම බලකාය සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමක් අපට නොපෙනේ, ඒ වෙනුවට “Cobot” සංකල්පයේ නැගීමක් අපට පෙනේ. දේශීය ඇඟලුම් සහ නිෂ්පාදන අංශවල මානව සේවකයින් ශාරීරික ශ්‍රමයේ සිට අධීක්ෂණ (orchestration) කාර්යයන් වෙත මාරු වෙමින් සිටිති. තනි මානව අධීක්ෂකවරයෙකු දැන් AI මානවරූපී රොබෝවරුන් සමූහයක් අධීක්ෂණය කරන අතර, නිර්මාණාත්මක ගැටලු විසඳීම මිනිසා විසින් සිදු කරන විට, බර ඉසිලීම, භයානක රසායනික ද්‍රව්‍ය හැසිරවීම සහ අධික උෂ්ණත්ව වෙල්ඩින් කිරීම් (welding) රොබෝවරුන් විසින් හසුරුවනු ලැබේ.

Pariganaka.com කතුවැකිය: මීට වසර දහයකට පෙර, අනාගතවාදීන් පුරෝකථනය කළේ AI විසින් පළමුව ශාරීරික ශ්‍රමය යොදන රැකියා (blue-collar jobs) ස්වයංක්‍රීය කරනු ඇති බවත්, මිනිසුන් සඳහා නිර්මාණාත්මක සහ බුද්ධිමය රැකියා (white-collar jobs) සුරක්ෂිතව ඉතිරි වනු ඇති බවත්ය. නමුත් උත්ප්‍රාසාත්මක ලෙස, සිදුවූයේ එහි සම්පූර්ණ විරුද්ධ දෙයයි. කමිසයක් නමන ආකාරය ඉගෙන ගැනීමට බොහෝ කලකට පෙර AI විසින් කලාව, කේතකරණය සහ ලිවීම ප්‍රගුණ කළේය. නමුත් දැන්, 2026 දී, AI මොළය අවසානයේ රොබෝ ශරීරය සමඟ එක් වී ඇත. අපි භෞතික ශ්‍රමය තවදුරටත් මිනිස් ආයාසය මත පමණක් රඳා නොපවතින යුගයකට පිවිසෙමින් සිටින අතර, එය සැබෑ ලෝකය තුළ මානව උත්සාහයේ වටිනාකම මූලික වශයෙන්ම යළි නිර්වචනය කරනු ඇත.