කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) මේ වන විට අධ්‍යාපන ක්ෂේත්‍රය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් කරමින් පවතී. විශේෂයෙන්ම විශ්වවිද්‍යාල සිසුන් තම පැවරුම් (Assignments) සහ පර්යේෂණ (Research) සඳහා AI මෙවලම් බහුලව භාවිතා කිරීමට පටන් ගෙන ඇත. මේ හේතුවෙන්, ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල පද්ධතිය තුළ AI තාක්ෂණය වගකීමෙන් යුතුව භාවිත කිරීම සඳහා ප්‍රථම වතාවට නිල ‘AI ප්‍රතිපත්ති රාමුවක්’ (AI Policy Framework) හඳුන්වා දී තිබේ.

2026 මැයි මස 8 වන දින කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයේදී අග්‍රාමාත්‍ය ආචාර්ය හරිනි අමරසූරිය මහත්මියගේ ප්‍රධානත්වයෙන් මෙම ප්‍රතිපත්ති රාමුව එළිදැක්වීම සිදු විය.

මෙම AI ප්‍රතිපත්තිය අවශ්‍ය වූයේ ඇයි?

මෙම නව ප්‍රතිපත්තිය විශ්වවිද්‍යාල ප්‍රතිපාදන කොමිෂන් සභාව (UGC) විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ අමෙරිකානු තානාපති කාර්යාලය හා එක්ව සකස් කර ඇත. මෙහි ප්‍රධාන අරමුණ වන්නේ සිසුන්ට AI භාවිතයට නිසි මඟපෙන්වීමක් ලබා දීම සහ වගකීමෙන් යුතුව තාක්ෂණය භාවිතයට හුරු කිරීමයි.

උත්සව සභාව අමතමින් අග්‍රාමාත්‍යවරිය ඉතා වැදගත් කරුණක් අවධාරණය කළාය. එනම්, AI තාක්ෂණය අපට තේරුම් ගත හැකි වේගයට වඩා වේගයෙන් වෙනස් වෙමින් පවතින බැවින්, ඊට මුහුණ දීම සඳහා ශක්තිමත් නීති සහ පාලන ව්‍යුහයන් පවත්වා ගැනීම අත්‍යවශ්‍ය බවයි.

සිසුන්ට මෙයින් ඇතිවන බලපෑම කුමක්ද?

මෙම ප්‍රතිපත්ති රාමුව මගින් ප්‍රධාන කාරණා කිහිපයක් කෙරෙහි විශේෂ අවධානයක් යොමු කර ඇත:

• අසමානතා අවම කිරීම: AI තාක්ෂණය හේතුවෙන් අධ්‍යාපන පද්ධතිය තුළ පවතින පරතරය තවත් ගැඹුරු නොවිය යුතු බව අගමැතිනිය මෙහිදී පෙන්වා දුන්නාය.
• භාෂා බාධක ජයගැනීම: භාෂා බාධක විසඳීම සඳහා සහ විශේෂ අවශ්‍යතා ඇති සිසුන්ට තාක්ෂණය හරහා බාධාවකින් තොරව ඉගෙනීමට පහසුකම් සැලසීම.
• පර්යේෂණ ධාරිතාව (Research Capacity) වැඩි කිරීම: ගෝලීය තාක්ෂණික වෙනස්වීම්වලට ප්‍රතිචාර දක්වනවා වෙනුවට, පෙරමුණ ගැනීමට හැකි වන පරිදි දේශීය පර්යේෂණ ශක්තිමත් කිරීමේ අවශ්‍යතාවය.

විශේෂයෙන්ම සමාජ විද්‍යා සහ මානව ශාස්ත්‍ර (Social Sciences and Humanities) වැනි ක්ෂේත්‍රවලට AI මගින් එල්ල වන සුවිශේෂී අභියෝග පිළිබඳවද මෙහිදී සාකච්ඡාවට ලක් විය.

Pariganaka.com හි අපගේ අදහස:

විශ්වවිද්‍යාල සිසුන්ට AI මෙවලම් යනු තවදුරටත් හොර රහසේ භාවිතා කරන දෙයක් නොව, නිසි රාමුවක් යටතේ නිල වශයෙන්ම භාවිතා කළ හැකි මෙවලමක් බවට පත්වෙමින් තිබීම ඉතා හොඳ ප්‍රවණතාවයකි. මෙමගින් අනාගත රැකියා වෙළඳපොළට සූදානම් වන ශ්‍රී ලාංකීය උපාධිධාරීන්ට ජාත්‍යන්තරය සමඟ තරඟ කිරීමට අවශ්‍ය AI සාක්ෂරතාවය නිවැරදිව ලැබෙනු ඇත.