මයික්‍රොසොෆ්ට් (Microsoft) ආයතනයේ රැකියාවක් ලබා ගැනීම වරක් සැලකුණේ වෘත්තීය ජීවිතයේ ඉහළම සිහිනයක් ලෙසයි. නමුත් ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී සත්‍ය නඩෙල්ලාගේ (Satya Nadella) කෘතිම බුද්ධිය (AI) වෙත වන ආක්‍රමණශීලී තල්ලුව හමුවේ, වත්මන් සහ හිටපු සේවකයින් පිරිසක් දැන් ඊට එරෙහිව හඬ නගමින් සිටිති. “කනස්සල්ලට පත් මයික්‍රොසොෆ්ට් සේවකයින්” ලෙස අත්සන් තබා ආයතනය අභ්‍යන්තරයේ සංසරණය වන විවෘත ලිපියකින් ඔවුන් පවසන්නේ, සිය සේවා ස්ථානය මේ වන විට “ප්‍රීතියෙන් තොර සහ ධෛර්යය හීන කරන” තැනක් බවට පත්ව ඇති බවයි.

සේවකයින්ට AI වෙතින් එල්ල වන බලපෑම

මයික්‍රොසොෆ්ට් සමාගම සිය AI ආයෝජන වේගවත් කළ කාලවකවානුවේදීම සේවකයින්ගේ රැකියා තෘප්තියද පහත වැටෙන්නට පටන් ගත් බව එම ලිපියේ දැක්වේ. අධික වැඩ භාරය, නිරන්තර අභ්‍යන්තර ප්‍රතිසංවිධාන සහ AI මගින් රැකියා අහිමි වීමේ තර්ජනය සේවා පරිසරය අස්ථාවර කර ඇත. එමෙන්ම, නිසි පුහුණුවකින් හෝ පැහැදිලි උපාය මාර්ගයකින් තොරව සෑම අංශයකටම AI මෙවලම් භාවිතා කිරීමට ඔවුන්ට බල කර ඇති අතර, එමගින් රැකියාව පහසු වනවා වෙනුවට අඩු ගුණාත්මක AI ප්‍රතිදානයන් (outputs) නිවැරදි කිරීමට ඔවුන්ට වැඩි කාලයක් වැය කිරීමට සිදුව තිබේ.

මහා පරිමාණ ස්වයං-ඉල්ලා අස්වීම් සහ ඓතිහාසික රැකියා කප්පාදු

මෙම අභ්‍යන්තර අර්බුදය මහා පරිමාණ ආයතනික ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීමක් සමග සමපාත වේ. මෑතකදී, මයික්‍රොසොෆ්ට් සමාගම සිය ගෝලීය ශ්‍රම බලකායෙන් කාර්තුවකට වඩා වැඩි පිරිසකට, එනම් සේවකයින් 60,000කට පමණ ස්වයං කැමැත්තෙන් ඉල්ලා අස්වීමේ (voluntary buyouts) අවස්ථාව ලබා දුන්නේය. සමාගමක් විසින් මෙතරම් විශාල පරිමාණයකින් මෙවැනි දීමනාවක් ලබා දුන් ප්‍රථම අවස්ථාව මෙයයි.

සුදුසුකම් ලත් සේවකයින් දෙසැම්බර් 9 වනදාට පෙර මෙය පිළිගත යුතු අතර, එසේ කරන අය දෙසැම්බර් 31 වනදා සේවයෙන් ඉවත් වනු ඇත. ඒ සඳහා අවම වශයෙන් සති අටක මූලික වැටුපක් ලබා දෙන අතර එය ඔවුන්ගේ සේවා කාලය අනුව වෙනස් වේ. මෙම පැකේජය පිළිගනු ඇතැයි සමාගම අපේක්ෂා කරන්නේ 5%කට වඩා අඩු පිරිසක් වුවද, මීට පෙර 2023 වසරේදී සේවකයින් 10,000ක්ද, 2025දී 15,000කට වැඩි පිරිසක්ද, පසුගිය ජූලි මාසයේදී තවත් 4,800ක්ද ලෙස සමාගම විසින් දැවැන්ත රැකියා කප්පාදු රැසක් සිදු කර ඇත.

සදාචාරාත්මක උල්ලංඝනයන් සහ අතහැර දැමූ දේශගුණික ඉලක්ක

සේවකයින්ගේ මැසිවිලි හුදෙක් රැකියා සුරක්ෂිතභාවයට පමණක් සීමා වී නොමැති අතර, ඔවුන් බරපතල සදාචාරාත්මක සහ පාරිසරික ගැටලු කිහිපයක්ද මතු කර ඇත:

• පරිශීලක ආරක්ෂාව සහ ඇබ්බැහි වීම: පරිශීලකයින් AI වෙත ඇබ්බැහි කරවීමට සමාගම අභ්‍යන්තරව සැලසුම් කර ඇති බවටත්, පරිශීලක ආරක්ෂාවට ප්‍රමුඛත්වයක් ලබා නොදෙන බවටත් සේවකයෝ චෝදනා කරති.
• රජයේ ගිවිසුම්: එක්සත් ජනපද ආගමන විගමන බලධාරීන් (ICE) සහ ඊශ්‍රායල හමුදාව (IDF) සමග ඇති ගිවිසුම් හරහා, මහා පරිමාණ නිරීක්ෂණ කටයුතු, පිටුවහල් කිරීම් සහ මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම් සඳහා මයික්‍රොසොෆ්ට් AI තාක්ෂණය යොදා ගැනීමට ඉඩ සලසා ඇති බව ලිපියේ දැක්වේ.
• පාරිසරික කුහකකම: 2030 වන විට කාබන් ඍණාත්මක (carbon negative) සහ ශුන්‍ය අපද්‍රව්‍ය (zero waste) ඉලක්ක වෙත ළඟා වන බවට ප්‍රතිඥා දී තිබුණද, රහසිගත AI දත්ත මධ්‍යස්ථාන ව්‍යාපෘති වෙනුවෙන් සමාගම එම පිරිසිදු බලශක්ති ඉලක්ක අතහැර දමමින් සිටින බව සේවකයෝ පෙන්වා දෙති.

සේවකයින්ගේ ප්‍රධාන ඉල්ලීම් තුන

මෙම විවෘත ලිපිය මගින් මයික්‍රොසොෆ්ට් නායකත්වයෙන් ප්‍රධාන ඉල්ලීම් තුනක් සිදු කර ඇත:

1. සේවක දායකත්වයෙන් සහ ආරක්ෂාවෙන් තොරව AI එපා: ශක්තිමත් රැකියා සුරක්ෂිතභාවය, වඩා හොඳ පුහුණුවක් සහ AI සංවර්ධනය කරන ආකාරය පිළිබඳව සේවකයින්ට හඬක් ලබා දීම.
2. ප්‍රජා ආරක්ෂාවෙන් තොරව AI එපා: තාක්ෂණය ආයුධයක් ලෙස භාවිතා කිරීම වැළැක්වීම සඳහා රජයේ ගිවිසුම් සහ ආයෝජන පිළිබඳව වැඩි විනිවිදභාවයක් පවත්වා ගැනීම.
3. AI වෙනුවෙන් පාරිසරික පොරොන්දු කැප කිරීමෙන් වළකින්න: අසීමිත දත්ත මධ්‍යස්ථාන ව්‍යාප්තිය වෙනුවට 2030 තිරසර ඉලක්ක වෙත නැවත යොමු වීම.

අවසාන වශයෙන්, සේවකයින්ගේ ප්‍රධාන පණිවිඩය පැහැදිලිය: AI විසින් මානව ශ්‍රමිකයින්ට සහාය විය යුතු අතර, ඔවුන්ව ඉවත දැමිය හැකි පිරිසක් බවට පත් නොකළ යුතුය. මයික්‍රොසොෆ්ට් සමාගමේ අනාගත වර්ධනයේ එන්ජිම ලෙස AI ස්ථානගත කර ඇති සත්‍ය නඩෙල්ලාට, මෙම අභ්‍යන්තර කැරැල්ල දැඩි අභියෝගයක් වී තිබේ.