2026 වසර ගත කරමින් සිටින අපට, ශ්‍රී ලංකාවේ ඩිජිටල් පරිවර්තනය යනු තවදුරටත් අනාගත සිහිනයක් නොව වේගයෙන් සිදුවන යථාර්ථයකි. රාජ්‍ය ප්‍රතිපත්ති, පෞද්ගලික ව්‍යවසාය සහ නවෝත්පාදකයින් අතර පෙර නොවූ විරූ එකමුතුවක් මේ වන විට තොරතුරු තාක්ෂණ ක්ෂේත්‍රය තුළ දක්නට ලැබේ. ජාතික ඩිජිටල් ප්‍රතිපත්ති ප්‍රතිව්‍යූහගත කිරීමේ සිට AI සහ දෘඪාංග (hardware) startups බලගැන්වීම දක්වා, ශ්‍රී ලංකාව දකුණු ආසියාවේ ප්‍රබල ඩිජිටල් කේන්ද්‍රස්ථානයක් බවට පත්වීමට අවශ්‍ය මූලික අඩිතාලම දැන් සකසමින් සිටී.

2026 වසරේ ශ්‍රී ලංකාවේ ඩිජිටල් භූ දර්ශනය හැඩගස්වන ප්‍රධාන තාක්ෂණික සන්ධිස්ථාන සහ ප්‍රතිපත්ති පිළිබඳව තහවුරු කළ කරුණු කිහිපයක් පහතින් දැක්වේ.

1. ඩොලර් බිලියන 15 ක ඉලක්කය සහ 100% ඩිජිටල්කරණය වූ රාජ්‍ය සේවයක්

පුරවැසියන් රාජ්‍ය සේවාවන් සමඟ අන්තර්ක්‍රියා කරන ආකාරය සහ ආර්ථිකය ආදායම් උපයන ආකාරය නවීකරණය කිරීම සඳහා ජාතික උපායමාර්ගික සැලැස්ම මඟින් ඉතා ඉහළ ඉලක්ක තබා ඇත.

• දැවැන්ත ආර්ථික වර්ධනයක්: ශ්‍රී ලංකා රජය 2030 වසර වන විට රට තුළ ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 15 ක දැවැන්ත ඩිජිටල් ආර්ථිකයක් ගොඩනැගීමට අපේක්ෂා කරයි.
• සම්පූර්ණ ඩිජිටල්කරණය: මෙම මෙහෙයුමේ ප්‍රධාන අරමුණක් වන්නේ 2030 වසර වන විට රජයේ සියලුම ගනුදෙනු 100% ක් ඩිජිටල්කරණය කිරීමයි.
• ආයතනික ප්‍රතිසංස්කරණ: මෙම ව්‍යාපෘති සුමටව ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා, දැනට පවතින තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ නියෝජිතායතනය (ICTA) වෙනුවට “GovTech Sri Lanka (Pvt) Ltd.” නමින් ස්වාධීන, රාජ්‍ය හිමිකාරීත්වය සහිත සමාගමක් පිහිටුවීමට පියවර ගෙන ඇත. මෙය ජාතික ඩිජිටල් පරිවර්තනය සඳහා රජයේ ප්‍රධාන ක්‍රියාත්මක කිරීමේ නියෝජිතායතනය ලෙස ක්‍රියා කරයි.

2. “AI Amplified”: ශ්‍රී ලංකා AI සතිය (Sri Lanka AI Week) 2026

ශ්‍රී ලංකාව හුදෙක් AI භාවිත කරනවාට වඩා, AI තාක්ෂණය මඟින් සිය හැකියාවන් පුළුල් කරගැනීමට අවධානය යොමු කරමින් සිටී.

• ප්‍රධාන උත්සවය: ඩිජිටල් ආර්ථික අමාත්‍යාංශය, GovTech සහ SLT-MOBITEL එක්ව සංවිධානය කරන “Sri Lanka AI Week 2026” සැප්තැම්බර් 28 සිට ඔක්තෝබර් 04 දක්වා කොළඹදී පැවැත්වීමට නියමිතය.
• තේමාව: මෙම වසරේ වැඩසටහනේ ප්‍රධාන තේමාව වන්නේ “AI Amplified” යන්නයි.
• ප්‍රධාන අංග: ශ්‍රී ලංකාව කලාපීය AI බලවතෙකු ලෙස ස්ථාපිත කිරීම සඳහා AI Leaders Night, AI Conference, AI Expo සහ National AI Awards වැනි ප්‍රධාන අංග කිහිපයක් මෙහිදී පැවැත්වේ.

3. තොරතුරු තාක්ෂණ ශ්‍රම බලකාය සහ Startup පරිසර පද්ධතිය ව්‍යාප්ත කිරීම

ඩිජිටල් අංශය මේ වන විට ඩොලර් බිලියන 1.2 ක පමණ විදේශ ආදායමක් උපයන නමුත්, කර්මාන්තයේ නායකයින් මීළඟ දැවැන්ත වර්ධනය සඳහා ශ්‍රම බලකාය සූදානම් කරමින් සිටී.

• SLASSCOM හි 2030 දැක්ම: 2030 වන විට අංශයේ ආදායම ඩොලර් බිලියන 5 ක් දක්වා වර්ධනය කරගැනීමේ අරමුණින්, දැනට සිටින 85,000 ක් පමණ වන තොරතුරු තාක්ෂණ වෘත්තිකයන් සංඛ්‍යාව 200,000 ක ඉහළ නිපුණතා සහිත ශ්‍රම බලකායක් දක්වා වැඩි කිරීමට ඉලක්ක කර ඇත.
• නව නායකත්වය: මෙම ඉලක්ක කරා ගමන් කිරීම සඳහා SLASSCOM හි 2025/2026 නව සභාපතිනිය ලෙස 99x ආයතනයේ ප්‍රධාන මෙහෙයුම් නිලධාරිනි (COO) ශෙහානි සෙනෙවිරත්න මහත්මිය පත් කර ඇත.
• දෘඪාංග (Hardware) නවෝත්පාදන: මෙහිදී මෘදුකාංග (software) පමණක් නොව, ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රමුඛතම ඩ්‍රෝන සහ රොබෝ තාක්ෂණ සමාගමක් වන “Scouts” මෑතකදී රුපියල් බිලියන 1.6 ක වටිනාකමකින් යුත් ආයෝජන වටයක් සාර්ථකව අවසන් කළේය. දේශීය ඉංජිනේරුවන්ට විදේශ රටවලට නොගොස් දේශීයව ඉහළ වටිනාකමකින් යුත් වාණිජ රොබෝ තාක්ෂණයන් නිර්මාණය කළ හැකි බව මින් තහවුරු වේ.

4. සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ ව්‍යාපාර (SME) සඳහා ඩිජිටල් ගෙවීම් නවීකරණය කිරීම

ජාතික උපායමාර්ගයේ තීරණාත්මක අංගයක් වන්නේ මූල්‍ය ඇතුළත් කිරීමයි (Financial inclusion). 2026 වසරේදී දේශීය වෙළෙන්දන්ගේ මුදල් හුවමාරු කිරීමේ ක්‍රමවේදයන්හි සැලකිය යුතු දියුණුවක් දක්නට ලැබේ.

• Access Unlocked V2.0: ඩිජිටල් ආර්ථික අමාත්‍යාංශයේ අනුග්‍රහය යටතේ පැවති “Access Unlocked V2.0” වැඩසටහන මඟින් සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ ව්‍යවසායකයින් සඳහා අඩු වියදම් ඩිජිටල් ගෙවීම් ක්‍රමවල අවශ්‍යතාවය අවධාරණය කරන ලදී.
• දකුණු ආසියාවටම ප්‍රථම වරට: සිල්ලර තාක්ෂණයේ (retail tech) විශාල පිම්මක් පනිමින්, Mastercard SoundBox සහ SoftPOS වැනි නව්‍ය විසඳුම් දකුණු ආසියාවේ ප්‍රථම වතාවට මෙම සංසදයේදී හඳුන්වා දෙන ලදී. කුඩා ව්‍යාපාරිකයින්ට ඉතා අඩු පිරිවැයකින් පහසුවෙන් ඩිජිටල් ගෙවීම් ලබා ගැනීමට මෙම සේවාවන් ඉඩ සලසයි.

අවසාන වශයෙන්

ශ්‍රී ලංකාවේ තාක්ෂණික කර්මාන්තය පිළිබඳව ඇති කතිකාවත ඉතා වේගයෙන් පරිණාමය වෙමින් පවතී. GovTech වැනි රාජ්‍ය ආයතන විධිමත් කිරීම, AI සාක්ෂරතාවය ආක්‍රමණශීලී ලෙස ප්‍රවර්ධනය කිරීම සහ නවෝත්පාදන startups සඳහා සහය දැක්වීම තුළින් 2030 වසර වන විට ඉහළ තරඟකාරී ඩිජිටල් ආර්ථිකයක් සඳහා වූ සැලැස්ම (blueprint) දැන් නිල වශයෙන්ම ක්‍රියාත්මක වෙමින් පවතී.