ප්රකාශනය: PARIGANAKA.COM කතෘ මණ්ඩලය | ගණය: Tech Security, AI Era, Fact Checking
පසුගිය වසර කිහිපය පුරාම අපේ එදිනෙදා වැඩකටයුතු, අධ්යාපන කටයුතු මෙන්ම ව්යාපාරික තීරණ ගැනීමටත් ChatGPT, Gemini හෝ Claude වැනි AI මෙවලම් බහුලවම භාවිතා කිරීමට අප පුරුදු වී සිටිමු. අප අසන ඕනෑම සංකීර්ණ ප්රශ්නයකට ඉතාමත් විශ්වාසවන්ත ලීලාවෙන්, ව්යාකරණ වැරදි පවා නොමැතිව තත්පර කිහිපයකින් පිළිතුරු දීමට මේවාට පුළුවන.
නමුත් ඔබ දන්නවාද, AI එකක් විසින් ඉතාමත් පැහැදිලිව සහ විශ්වාසවන්තව ලබා දෙන සමහර දත්ත, ඉතිහාස කරුණු හෝ ගණිතමය විසඳුම් සම්පූර්ණයෙන්ම සාවද්ය සහ මවාගත් ඒවා විය හැකි බව? තාක්ෂණික ලෝකයේ මේ භයානක සංසිද්ධිය හඳුන්වන්නේ “AI Hallucination” (AI මඟින් බොරු දත්ත මවා පෑම) යනුවෙනි. 2026 වසරේ මේ වන විට මෙම ගැටලුව විසඳීමට ලෝකය සොයාගෙන ඇති අලුත්ම ක්රමවේදයන් ගැන මෙම ලිපියෙන් සාකච්ඡා කරමු.
මොකක්ද මේ AI Hallucination කියන්නේ?
සරලවම කිව්වොත්, AI මොඩලයකට යම් ප්රශ්නයකට නිවැරදි පිළිතුර ලබා දීමට තමන් සතු දත්ත (Training Data) ප්රමාණවත් නොවන විට, එය තමන්ට නොදන්නා බව පැවසීම වෙනුවට, තමන් සතු වචන සහ රටාවන් එකිනෙක ගලපා ඉතාමත් සත්ය ලෙස පෙනෙන සම්පූර්ණ අසත්ය පිළිතුරක් ස්වයංක්රීයව නිර්මාණය කිරීමයි.
සැබෑ ලෝකයේ උදාහරණයක්:
ඇමරිකාවේ ප්රසිද්ධ නීතිඥයෙකු තම නඩු විභාගයක් සඳහා පෙර නඩු තීන්දු (Legal Precedents) සොයා ගැනීමට AI භාවිතා කළේය. AI එක විසින් ඉතාමත් නිවැරදිව නඩු අංක සහ විනිසුරුවරුන්ගේ නම් සහිතව ලේඛනයක් සකසා දුන් අතර, නීතිඥයා එය උසාවියට ඉදිරිපත් කළේය. නමුත් පසුව හෙළි වූයේ AI එක විසින් ලබා දුන් එම නඩු කිසිවක් සැබෑ ලෝකයේ සිදු නොවූ, AI විසින්ම මවාගත් (Hallucinated) ඒවා බවයි!
2026 දී AI බොරු කීම නවත්වන “RAG” තාක්ෂණය
2026 වසර වන විට, තාක්ෂණික ඉංජිනේරුවන් AI වල මෙම “බොරු කීමේ” පුරුද්ද නැවැත්වීමට අතිශය සාර්ථක ක්රමවේදයක් බහුලවම භාවිතා කරයි. එය හඳුන්වන්නේ RAG (Retrieval-Augmented Generation) යනුවෙනි.
- RAG ක්රියා කරන්නේ කෙසේද?: මෙහිදී AI එකෙන් ප්රශ්නයක් ඇසූ විට, එය තමන්ගේ මතකයෙන් පමණක් පිළිතුරු දෙන්නේ නැත. ඒ වෙනුවට, එය වහාම විශ්වාසවන්ත බාහිර දත්ත ගබඩාවක් (Database), නිල වෙබ් අඩවියක් හෝ ඔබ ලබා දෙන නිවැරදි PDF ලේඛනයක් පරීක්ෂා කර (Retrieve), එම නිවැරදි දත්ත පදනම් කරගෙන පමණක් පිළිතුර සකස් කරයි.
- මෙහිදී AI එකට තනිවම දත්ත මැවීමට ඇති ඉඩකඩ (Hallucination Rate) 99% කින්ම නැති වී යයි.
AI දත්තවල සත්යතාව පරීක්ෂා කරන්නේ කෙසේද?
ඔබ අධ්යාපනික පර්යේෂණවලට හෝ ව්යාපාරික කටයුතුවලට AI භාවිතා කරන්නේ නම්, එහි නිවැරදිතාවය තහවුරු කර ගැනීමට මෙම පියවර අනුගමනය කරන්න:
- Sources පරීක්ෂා කරන්න (Perplexity AI වැනි Tools): හුදෙක් පිළිතුර පමණක් ලබා දෙන චැට්බොට්ස් වෙනුවට, පිළිතුරු ලබා දුන් වෙබ් අඩවිවල ලින්ක්ස් (Citations) සෘජුවම පෙන්වන Perplexity AI වැනි සෙවුම් මෙවලම් භාවිතා කරන්න.
- Cross-Checking (නැවත පරීක්ෂාව): වැදගත් දත්තයක් හෝ කේතයක් (Code) ලැබුණු විට, එය වෙනත් AI මොඩලයකට (උදාහරණයක් ලෙස ChatGPT මඟින් ගත් දත්තයක් Gemini වෙත) ලබා දී එහි නිවැරදිතාවය නැවත තහවුරු කරගන්න.
- මිනිස් බුද්ධිය (Human-in-the-loop): AI කොතරම් දියුණු වුවත්, අවසාන තීරණය ගැනීමට පෙර ඔබේ සාමාන්ය බුද්ධිය සහ විමර්ශනාත්මක චින්තනය (Critical Thinking) භාවිතා කර එය පරීක්ෂා කරන්න.
පරිගණක මහ ගෙදර (PARIGANAKA.COM) අපේ අදහස:
AI යනු අපට වැඩ පහසු කරගැනීමට ඇති ඉතාමත් ප්රබල මෙවලමකි (Tool). නමුත් එය කිසිම විටෙක සියල්ල දන්නා දෙවියෙකු හෝ නිරපේක්ෂ සත්යය පවසන පද්ධතියක් නොවේ. තාක්ෂණික ලෝකයේ පෙරටම යාමට නම්, AI ලබා දෙන දත්ත අන්ධ ලෙස විශ්වාස නොකර, ඒවායේ නිවැරදිතාවය තහවුරු කරගනිමින් බුද්ධිමත්ව භාවිතා කිරීමට අප පුරුදු විය යුතුය.
ඔබ භාවිතා කරන විට AI එකක් මෙලෙස නොවුණු දේවල් මවා පවසා අසු වී තිබෙනවාද? ඔබේ අත්දැකීම් පහළින් Comment කරන්න.
Leave a Reply