ෆෝන් එකේ Storage පිරිලා කියලා එන ඒ කරදරකාරී මැසේජ් එක අපි හැමෝම වගේ දැකලා තියෙනවා. ඒ වගේම Google Drive හෝ iCloud එකේ ඉඩ ඉවර වෙලා ඊමේල් එන එකත් දැන් සාමාන්‍ය දෙයක්. 2026 වෙද්දි ලොකු ෆොටෝ, ගේම්ස් සහ 4K වීඩියෝ නිසා අපිට නොමිලේ ලැබෙන 15GB හෝ 5GB Cloud Storage එකත් ඉක්මනින්ම ඉවර වෙලා යනවා.

හැබැයි අලුත් ෆෝන් එකක් ගන්න හෝ මාසිකව මුදල් ගෙවලා Cloud Storage පැකේජ් එකක් ගන්න කලින් මේ දේවල් කරලා බලන්න. අද Pariganaka.com අපි කියලා දෙන්නේ ඔබේ ඩිජිටල් ඉඩකඩ නැවත ලබාගන්න ඉතා පහසු ක්‍රම 4ක්.

1. හැංගිලා තියෙන App Cache අයින් කරන්න (විශේෂයෙන්ම Social Media)

ෆොටෝස් සහ වීඩියෝ නිසා විතරක් ඉඩ පිරෙනවා කියලා හිතුවට, අපි නිතරම යන සමාජ මාධ්‍ය ඇප්ස් වලින් ලොකු ඉඩක් ගන්නවා.

• ප්‍රධාන වැරදිකරුවන්: TikTok, Facebook, Instagram, සහ Telegram වගේ ඇප්ස් වලින් කරන්නේ, ඊළඟ වතාවේ ඕපන් කරද්දි ඉක්මනින් Load වෙන්න ඕන නිසා දත්ත (Cache) තාවකාලිකව ෆෝන් එකේ Save කරගන්න එකයි. මාස කිහිපයක් යද්දි මේවා 5GB සිට 10GB දක්වා වුණත් වැඩි වෙන්න පුළුවන්!
• විසඳුම:
  • Android සඳහා: Settings > Apps වලට ගිහින් ඔබ වැඩිපුරම පාවිච්චි කරන ඇප් එක තෝරන්න. ඊටපස්සේ Storage ගොස් Clear Cache දෙන්න. (කිසිම විටෙක Clear Data දෙන්න එපා, එසේ කළහොත් ඔබට නැවත Log වෙන්න සිදුවේවි).
  • iPhone සඳහා: ගොඩක් වෙලාවට ඇප් එක සම්පූර්ණයෙන්ම Delete කරලා නැවත Install කරන්න වෙනවා. එහෙමත් නැත්නම් ඇප් එක ඇතුළේම තියෙන Settings වල “Clear Cache” තියෙනවාද බලන්න (උදාහරණයක් විදිහට Telegram සහ TikTok වල මේ පහසුකම ඇප් එක ඇතුළේම දීලා තියෙනවා).

2. WhatsApp එකෙන් එන අනවශ්‍ය දේවල් නතර කරන්න

ලංකාවේ අපිට WhatsApp නැතුවම බැහැ. හැබැයි දවස ගානේ ගෲප් වලින් එන “Good Morning” පින්තූර, දිග Voice notes, සහ මීම්ස් (Memes) නිසා ෆෝන් එකේ වගේම ඔබේ Cloud Backup එකෙත් ඉඩ හොර රහසේම පිරෙනවා.

• විසඳුම: WhatsApp විවෘත කර Settings > Storage and Data > Manage Storage වෙත යන්න. වැඩිපුරම ඉඩ අරගෙන තියෙන්නේ මොන Chats ද සහ 5MB ට වඩා ලොකු ෆයිල් මොනවාද කියලා WhatsApp එකෙන්ම ඔබට වෙන් කරලා පෙන්වනවා. ඒ හරහා ඔබට වැඩක් නැති පරණ වීඩියෝ සහ ෆොටෝ තත්පර කිහිපයකින් Delete කරලා දාන්න පුළුවන්.
• විශේෂ උපදෙසක්: Settings වල තියෙන “Media Auto-Download” අක්‍රිය (Off) කරලා තියන්න. එතකොට අලුතෙන් එන ෆොටෝ හෝ වීඩියෝ ඔටෝ ඩවුන්ලෝඩ් වෙන්නේ නැහැ. ඒවා ඩවුන්ලෝඩ් වෙන්නේ ඔබ Click කළොත් පමණයි.

3. පාවිච්චි කරන්නේ නැති ඇප්ස් (Unused Apps) අයින් කරන්න

ඔබේ ෆෝන් එකේ ස්ක්‍රීන් එක දිහා බලන්න. පහුගිය මාස 6 ඇතුළත එකපාරක්වත් Open කරපු නැති ඇප්ස් කීයක් තියෙනවාද?

• ගැටළුව: පරණ ගේම්ස්, පාවිච්චි කරන්නේ නැති Shopping ඇප්ස් නිසා වටිනා ඉඩක් අපතේ යනවා විතරක් නෙවෙයි, ඒවා පසුබිමෙන් (Background) ක්‍රියාත්මක වෙලා ෆෝන් එකේ බැටරියත් බස්සනවා.
• විසඳුම: කිසිම අනුකම්පාවක් නැතුව ඒවා Delete කරලා දාන්න. ඔබ iPhone එකක් පාවිච්චි කරනවා නම් Settings > General > iPhone Storage ගිහින් Offload Unused Apps යන්න On කරන්න. මේකෙන් වෙන්නේ පාවිච්චි කරන්නේ නැති ඇප් එක අයින් වුණත්, ඔබේ පෞද්ගලික දත්ත සුරක්ෂිතව තියෙන එකයි. පස්සේ දවසක ඕනෙ වුණොත් දත්තත් එක්කම ආයෙත් ඇප් එක ගන්න පුළුවන්. Android ෆෝන් වලත් Google Play Store Settings හරහා මේ වගේ Auto-archive පහසුකමක් තියෙනවා.

4. Smart Search හරහා Cloud Storage එක සුද්ද කරන්න

ඔබේ Google Photos හෝ iCloud පිරුණාම, අවුරුදු ගාණක ෆොටෝස් එකින් එක බලබලා මකන එක හරිම අමාරු වැඩක්. ටිකක් ස්මාර්ට් විදිහට මේක කරමු.

• Google Photos විසඳුම: ඔබේ ප්‍රොෆයිල් පින්තූරය උඩ Click කර, Account Storage ගොස් Review and Delete දෙන්න. බොඳ වුණු ෆොටෝ, පරණ Screenshots සහ ලොකු වීඩියෝ ෆයිල් Google එකෙන්ම වෙන් කරලා දෙන නිසා ලේසියෙන්ම එකපාර මකා දමන්න පුළුවන්.
• Email එක සුද්ද කිරීම: Google Drive එක පිරිලා නම්, ඒකට ගොඩක් වෙලාවට හේතුව Gmail එක වෙන්න පුළුවන්. Gmail සර්ච් බාර් එකේ has:attachment larger:10M කියලා ටයිප් කරන්න. එතකොට 10MB ට වඩා ලොකු අනවශ්‍ය පරණ PDF, Video තියෙන ඊමේල්ස් ඔක්කොම පෙන්නනවා. ඒවා Delete කරලා Trash එකත් හිස් (Empty Trash) කරන්න අමතක කරන්න එපා!

අවසාන නිගමනය: ඩිජිටල් කුණු (Digital clutter) එකතු වෙන එක කාට වුණත් සාමාන්‍ය දෙයක්. මාසෙකට සැරයක් විනාඩි 10ක් වෙන් කරලා මේ පියවර අනුගමනය කළොත්, ආයෙත් කවදාවත් අර කරදරකාරී “Storage Full” මැසේජ් එක ඔබට දකින්න ලැබෙන එකක් නැහැ!

තවත් මේ වගේ එදිනෙදා ජීවිතයට වැදගත් වන තාක්ෂණික උපදෙස් සඳහා දිගටම Pariganaka.com සමඟින් රැඳී සිටින්න!